Dünya genelinde enflasyon-resesyon ikilemi devam ederken, ABD Başkanı Trump’ın tarife kararları piyasaların yönü üzerinde etkili oluyor. Trump’ın, ABD’nin önemli ticaret ortaklarına tarife uygulamasının yanı sıra çelik ve alüminyum ithalatına yönelik yüzde 25 gümrük vergisi kararnamesini imzalaması “ticaret savaşları”nın artabileceğine dair endişeleri besliyor.
Başkan Trump’ın söz konusu kararlarının ABD’de enflasyonist baskıları artırabileceği ve bu zamana kadar enflasyonla mücadelede önemli mesafe kaydeden Fed’in gelecek dönemde politika alanını daraltabileceğine dair kaygılar da fiyatlamaları zorlaştıran başka bir unsur olarak öne çıkıyor.
Bununla birlikte, ABD’de bugün açıklanacak enflasyon verileri ve ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell’ın Temsilciler Meclisinin Finansal Hizmetler Komitesi’ne yapacağı sunumdan alınacak sinyaller yakından takip ediliyor. Söz konusu enflasyon verilerinde Fed’in projeksiyonlarına yönelik ipuçları aranacak.
Öte yandan, Fed Başkanı Powell yılda iki kez hazırlanan yarı yıllık Para Politikası Raporu’nun ABD Kongresi’ndeki sunumuna dün başladı. Sunumunun ilk gününde ABD Senatosunun Bankacılık, Konut ve Kentsel İşler Komitesi’nde düzenlenen oturuma katılan Powell, ABD ekonomisinin genel anlamda güçlü olduğunu ve son 2 yılda bankanın hedefleri doğrultusunda önemli ilerleme kaydettiğini söyledi.
Powell, iş gücü piyasası koşullarının soğuduğunu ve sağlam kalmaya devam ettiğini belirterek, enflasyonun ise uzun vadeli yüzde 2 hedefine çok yaklaştığını ancak hala biraz yüksek kalmaya devam ettiğini aktardı.
Geçen yıl eylül ayından bu yana Federal Açık Piyasa Komitesi’nin (FOMC) politika faizini 100 baz puan indirdiğini anımsatan Powell, politika duruşunun bu şekilde yeniden ayarlanmasının enflasyonun düşürülmesinde kaydedilen ilerleme ve iş gücü piyasasındaki soğuma ışığında uygun olduğunu, menkul kıymet varlıklarını azaltmaya da devam ettiklerini anlattı.
Powell, “Politika duruşumuzun artık eskisine kıyasla önemli ölçüde daha az kısıtlayıcı olması ve ekonominin güçlü kalmaya devam etmesi nedeniyle politika duruşumuzu ayarlamak için acele etmemize gerek yok.” dedi.
Fed yetkililerinin de açıklamaları takip edilirken, Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack de enflasyon yüksek seyretmeye devam ederken faiz oranlarının “bir süre daha” düşürülmesini olası görmediğini söyledi. Enflasyon görünümüne yönelik yukarı yönlü risklerin çok fazla olduğunu belirten Hammack, yüzde 2 enflasyonun henüz görünürde olmadığını ifade etti. Hammack, hükümet politikalarının etkilerine yönelik de belirsizlikler olduğunu aktardı.
New York Fed Başkanı John Williams ise reel gayrisafi yurt içi hasıla büyümesinin 2025 ve 2026’te yüzde 2 civarında olmasını beklediğini dile getirdi. Para politikasının Fed’in hedeflerine ulaşmak için iyi konumlanmış durumda olduğunu ifade eden Williams, ancak ekonomik görünümün, potansiyel mali, ticari, göç ve düzenleyici politikalar konusunda oldukça belirsiz olduğunu vurguladı.
Kurumsal tarafta, Trump’ın çelik ve alüminyum ithalatına yüzde 25 gümrük vergisi uygulanmasına yönelik kararnameleri imzalaması sonrasında, bazı Amerikalı çelik şirketlerinin hisselerindeki yükseliş sürdü.
Steel Dynamics’in hisseleri yüzde 1,5 ve Nucor’un hisseleri yüzde 0,4 değer kazanırken, alüminyum üreticisi Century Aluminum’un hisseleri yüzde 5,6 ve Alcoa’nın hisseleri yüzde 0,7 arttı. Cleveland-Cliffs’in hisseleri ise önceki gün yükselmesine karşın, dün yüzde 4,6 değer kaybetti.
Bu gelişmelerle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,55’e yükselirken, dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 108 seviyesinde bulunuyor.
Küresel çaptaki belirsizlikler ve ticaret savaşlarının derinleşebileceğine ilişkin endişelerin güvenli liman varlıklara olan talebi artırmasıyla üst üste rekorlar kıran altının ons fiyatı dün 2 bin 943 doları görmesinin ardından bu seviyelerden gerileyerek 2 bin 898 dolarda dengelendi. Altının ons fiyatı şu sıralarda ise yüzde 0,4 değer kaybıyla 2 bin 886 dolardan işlem görüyor.
Brent petrolün varil fiyatı da önceki kapanışın yüzde 0,3 altında 76,5 dolardan satılıyor.
New York Borsası’nda dün, S&P 500 endeksi yatay seyrederken, Nasdaq endeksi yüzde 0,36 geriledi. Dow Jones endeksi yüzde ise 0,28 yükseldi. ABD’de endeks vadeli kontratlar yeni güne karışık seyirle başladı.
Avrupa borsalarında dün pozitif bir seyir öne çıkarken, Trump’ın çelik ve alüminyon ithalatına vergi getirmesine ilişkin Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, ABD’nin çelik ve alüminyum ithalatına vergi getirme kararına sert karşılık verileceğini açıkladı.
Tarifelerin iş dünyası için olumsuz, tüketiciler için ise daha da olumsuz olduğunu söyleyen von der Leyen, AB’nin ekonomik çıkarlarını korumak için harekete geçeceğini bildirdi.
Öte yandan, AB ile Trump yönetimi arasındaki ilk temas Fransa’nın başkenti Paris’te düzenlenen Yapay Zeka Zirvesi kuruldu. Leyen ile ABD Başkan Yardımcısı James David Vance, bir görüşme gerçekleştirdi. İlk bölümü basına açık olan görüşmede iyimser mesajlar verildi.
Bu arada, Almanya 2024’te ABD ile ticaretinde 70 milyar avro fazla verdi.
Dün, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,58, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,11, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,91 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,28 yükseldi. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar yeni güne de karışık bir seyirle başladı.
Asya tarafında ise Çin hariç alış ağırlıklı bir seyir izlenirken, Trump’ın çelik ve alüminyum ithalatına yönelik getirdiği gümrük vergisine Güney Kore’den misilleme açıklaması geldi. Güney Kore Başbakan Yardımcısı ve Maliye Bakanı Choi Sang-mok, ABD Başkanı Trump’ın çelik ve alüminyum ithalatına yüzde 25 oranında tarife uygulanmasına yönelik kararına “önceden hazırlanmış tedbirlerle” karşılık vereceklerini belirtti.
Japonya Sanayi Bakanı Yoji Muto ise, Japonya’nın ABD’den çelik ve alüminyum tarifelerinden muaf tutulmasını talep ettiğini belirtti. Trump geçen ay Çin’den yapılan tüm ithalatlara yüzde 10 oranında vergi getirmişti.
Öte yandan, Japonya Merkez Bankası (BOJ) Başkanı Kazuo Ueda, Trump’ın politikalarının etkilerinin ekonomik tahminlerine dahil etmeden önce kapsamlı bir şekilde değerlendirmesi gerektiğini söyledi. Ueda, “Tek tek politikalar yerine genel paketin nasıl görüneceği ve ne tür politika gelişmelerinin kur dalgalanmalarına neden olduğu gibi resmin bütününü görmeden Japonya üzerindeki etkisini anlayamayız” dedi.
Bununla birlikte, Çin merkezli yapay zeka modeli DeepSeek’in, küresel rakiplerine yakın bir performansı daha düşük maliyetle sunduğuna yönelik değerlendirmeler, Çin’deki pay piyasalarında işlem gören teknoloji şirketlerine olan ilgiyi artırdı.
Analistler, DeepSeek’in yaptığı atılımın Çin’in teknoloji hisselerine olan pozitif etkisinin hissedildiğini belirtirken, bu durumun Çinli firmaların küresel ölçekte yeniden değerlendirilmesini tetiklediğini bildirdi.
Bu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 yüzde 0,2, Güney Kore’de Kospi yüzde 0,1 ve Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,6 değer kazanırken, Çin’de Şanghay bileşik endeksi ise yatay seyrediyor.
Yurt içinde dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,38 değer kazanarak 9.882,79 puandan tamamladı. Dolar/TL, dün yüzde 0,1 artışla 36,0440’tan kapanırken, bugün bankalararası piyasanın açılışında yatay seyirle 36,0420 seviyesinden işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olacağını, yurt dışında ise ABD’de enflasyon ve Fed Başkanı Powell’ın açıklamalarının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 9.800 ve 9.750 puanın destek, 9.950 ve 10.000 seviyelerinin direnç konumunda olduğunu kaydetti.
Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:
15.00 ABD, haftalık mortgage başvuruları
16.30 ABD, ocak ayı yıllık ortalama saatlik kazançlar
16.30 ABD, ocak ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)
18.00 ABD, Fed Başkanı Powell’ın sunumu
22.00 ABD, ocak ayı federal bütçe dengesi
