ABD ile İran, savaşı kalıcı olarak sona erdirecek “nihai anlaşmaya” ulaşılana kadar ateşkesi 60 gün uzatmayı öngören bir “mutabakat zaptı çerçevesi” üzerinde uzlaştı. Üst düzey bir ABD yönetim yetkilisine göre bu süreçte Hürmüz Boğazı mayınlardan temizlenecek ve yeniden deniz trafiğine açılacak.
Ancak yetkili, pazar günü itibarıyla İran ile herhangi bir anlaşmanın imzalanmadığını söyledi. Mevcut çerçevenin ne derece bağlayıcı olduğu ise hala net değil.
Washington Post’a konuşan konuya yakın bir diplomat, son teklifin şu anda İran tarafının onayını beklediğini söyledi.
Diplomata göre, mutabakat zaptının imzalanmasıyla birlikte İran Hürmüz Boğazı’nı derhal yeniden açacak ve deniz trafiğinin 30 gün içinde savaş öncesi koşullara dönmesini sağlamak için adımlar atacak. Ayrıca İran, ABD ve İsrail tüm cephelerde, Lübnan dahil, askeri operasyonların derhal sona erdiğini ilan edecek.
Diplomat, teklifin İran’ın hiçbir zaman nükleer silah geliştirmeyeceğini yeniden teyit etmesini ve zenginleştirilmiş uranyum stokunun üzerinde uzlaşılan bir yöntemle tasfiye edilmesini kabul etmesini de içerdiğini söyledi.
Üst düzey ABD’li yönetim yetkilisi ise mutabakat zaptının İran’ı “nükleer silaha sahip olmamaya”, buna yüksek derecede zenginleştirilmiş uranyum stoklarından “vazgeçmeye” zorladığını belirtti. Yetkili, önümüzdeki iki ay içinde tarafların bunun nasıl yapılacağına ilişkin “mekanizmayı” görüşeceğini söyledi.
Ancak yeni çerçevenin maddelerinin ne kadar hızlı uygulanacağına ilişkin soru işaretleri sürüyor.
TRUMP: ANLAŞMA TAMAMEN MÜZAKERE EDİLMEDİ
ABD Başkanı Donald Trump, pazar akşamı Truth Social’da yaptığı paylaşımda anlaşmanın “henüz tamamen müzakere edilmediğini” ve “kimsenin anlaşmayı görmediğini ya da tam olarak ne olduğunu bilmediğini” söyledi.
Trump paylaşımında, “Bu yüzden hiçbir şey bilmeden eleştiren kaybedenleri dinlemeyin. Ben kötü anlaşmalar yapmam!!” dedi.
Trump günün erken saatlerinde yaptığı başka bir paylaşımda ise “müzakerelerin düzenli ve yapıcı şekilde ilerlediğini” söyledi. Temsilcilerine “acele etmemelerini” söylediğini belirten Trump, “zamanın bizim lehimize işlediğini” ifade etti.
“HÜRMÜZ AŞAMALI ŞEKİLDE AÇILACAK”
İsminin açıklanmaması koşuluyla konuşan bir İranlı yetkili ise Hürmüz Boğazı’nın aşamalı şekilde açılacağını söyledi. İranlı yetkiliye göre ilk aşamada ABD, dondurulmuş İran varlıklarından 12 milyar doları serbest bırakacak, boğazdaki mayın temizleme çalışmaları başlayacak ve ABD ablukası kaldırılacak.
İranlı yetkili ayrıca mutabakat zaptının bir nükleer anlaşma içermediğini, yalnızca nükleer konunun daha sonra müzakere edileceğine dair bir taahhüt içerdiğini belirtti. Yetkili, daha fazla ayrıntının bugün açıklanabileceğini söyledi.
