Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi öncesinde, ABD Başkanı Donald Trump, NATO Genel Sekrteri Mark Rutte ile birlikte yaptığı basın toplantısında İran ve İspanya’yı hedef aldı. İran’ın nükleer silah edinmesine asla izin vermeyeceklerini belirten Trump, İspanya için de “Onlar umutsuz vakalar. İspanya gerçekten hiçbir konuda iyi davranmıyor.” ifadelerinde bulundu.
İran ile mutabakata değinen Trump, “(İran’la mutabakat) Benim için bitti. Artık onlarla anlaşmak istemiyorum.” diye konuştu.
Trump, “Bence bu iş bitti. Zaten onlarla uğraşmak istemiyorum ama onlar aşağılık mahluklar. Aşağılık mahluk nedir bilirsin? Onlar aşağılık mahluklar. Onlar hasta insanlar. Hasta insanlar tarafından yönetiliyorlar ve acımasız, şiddet yanlısı insanlar. Ve eğer nükleer bir silahları olsaydı, bunu kullanırlardı. Bana kalırsa, bu iş bitti.” ifadelerini kullandı.
ABD’li müzakerecilerle konuşacağını belirten Trump, “Bana kalırsa, onlarla uğraşmak sadece zaman kaybı, onlar yalancılar. Bir anlaşma yaparız ve eğer onunla bir anlaşma yaparsam, bir anlaşmamız olur.” şeklinde konuştu.
“Dün İran’ı çok sert vurduk”
Dün İran’ı çok sert şekilde vurduklarını belirten Trump, “Yaklaşık 20 kat daha sert diyebilirim. Onlara söyledim, ‘Siz her vurduğunuzda biz de vuracağız.’ Tabii onlar kirli oyuncular, bu yüzden muhtemelen benim de dahil olduğum herkesi hedef alıyorlar.” ifadelerini kullandı.
Trump, İran’dan hoşlanmadığına ve nükleer silahlar elde etmelerine izin vermeyeceklerine dikkati çekerek, “Buna izin vermeyeceğiz, çünkü onlar çılgın ve nükleer silaha sahip olamazlar. Etrafı dolaşıp insan öldürüyorlar. Binlerce ve binlerce askerimizi öldürdüler.” dedi. ABD’nin İranlı general Kasım Süleymani’ye düzenlediği suikasta atıf yapan Trump, Süleymani’nin hayatta olması durumunda İran’ın “çok daha güçlü olacağını” söyledi. Trump, “(Süleymani) Çünkü kötü bir adamdı ama aynı zamanda şeytani bir dahiydi. Yol kenarına yerleştirilen bombaların babasıydı.” dedi.
Trump, “Açıkçası onlarla çok zaman kaybettiğimizi düşünüyorum. Bence işimize bakmalıyız. Düşünebiliyor musunuz, dün gemilere, aslında füzeler ateşlemeye başladılar. Suudi Arabistan’a, Kuveyt’e ve birkaç başka yere. Ne yaptıklarını bildiklerini de sanmıyorum. Ne yaptıklarını bildiklerini hiç sanmıyorum.” diye konuştu.
İran’ın “kendisini ortadan kaldırmak” istediğini iddia eden Trump, “Ben onların her listesindeyim. Bu sabah bazı şeyler gördüm. Tek tek bütün listelerindeyim. Şimdiye kadar sanırım biraz şanslıydım ama bu çok uzun sürmeyebilir. Çünkü büyük insanlar için işler bazen böyle yürür.” değerlendirmesinde bulundu.
“İspanya, NATO içinde berbat bir ortak”
NATO konusunda, Grönland ve İran nedeniyle memnuniyetsizliğini dile getiren Trump, NATO’nun kendilerine yardım etme konusunda “isteksiz” olduğu değerlendirmesinde bulundu.
Eğer Rutte ile konuşmuş olsaydı durumun farklı olma ihtimaline dikkati çeken Trump, “Yardıma ihtiyacımız yoktu, onları test etmek istemiştim, (yanımızda durup durmayacaklarını) görmek istemiştim.” ifadelerini kullandı.
NATO konusunda en çok İspanya’ya yüklenen Trump, “berbat bir ortak” şeklinde nitelendirdiği İspanya’yla ticari ilişkilerin kesilmesi çağrısında bulundu.
“Çünkü bu haksızlık. Çünkü biz onları koruyoruz ama onlar bizim yanımızda değil”
Grönland’ı “büyük bir sorun” şeklinde niteleyen Trump, “Diğer sorun ise (Grönland) onları istediğimizde öyle çok da istemedik. ‘Bize katılabilirsiniz’ dediğimizde onlar ‘hayır’ dedi. Yanımızda olabilecekken orada değillerdi, biz ise onların yanındaydık. Son dönemde bu ülkeleri Rusya’dan korumak için 1 trilyon dolardan fazla para harcadık.” dedi.
Trump, bazı ülkelerin hiç ödeme yapmadığı dönemde ABD’nin NATO’nun yüzde 100 yanında olduğunu belirterek, şunları kaydetti:
“İngiltere ile görüştüğümde, ‘Şu anda size yardım edemeyiz ama savaş bittiğinde yardım edeceğiz.’ dediler. Bu iyi değil. Almanya ve Fransa ile konuştum. Onlar da yardım etmek istemedi. Kimse istemedi. Küçük ülkelerin bazıları savunmasız oldukları için yardım etmek istedi.”
NATO’ya çok fazla kızgın olmasına rağmen oldukça maddi yardım yaptıklarını aktaran Trump, “Çünkü bu haksızlık. Çünkü biz onları koruyoruz ama onlar bizim yanımızda değil. Ancak şunu söylemek isterim (NATO Genel Sekreteri Mark Rutte) harika bir liderleri var. Ona sahip oldukları için şanslılar. Bu onların en büyük değeri.” dedi.
Trump, Grönland’ın kendileri için değil asıl Danimarka için önemli olduğunu dile getirdi.
Trump, İran’la ilişkilerde arabulucu ülkelerin akılcı davrandığına işaret ederek, “Erdoğan’ı seviyorum. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı seviyorum” dedi.
Netanyahu’nun Türkiye’yi karalamak için sarfettiği sözlere de değinen Trump, “Dün Türkiye hakkında kötü şeyler söyledi. Erdoğan’la konuştum, İsrail’i Bibi’yi çok sevmiyor.” dedi.
Trump, Türkiye’nin çok güçlü bir orduya sahip olduğunu ve F35 savaş uçaklarını almak istediğini ifade etti.
Rutte’ye teşekkür etti
Trump, NATO Genel Sekreteri için de şunları söyledi:
“Mark ‘a teşekkür etmek istiyoruz. Mark Rutte harika bir genel sekreter. Tabii NATO’dan memnun değilim çünkü Grönland konusunda yaptıklarından dolayı terörün bir numaralı devlet destekçisi konusunda. Aslında açık konuşmak gerekirse Mark ‘la da bu konuyu konuşmadık.
Zaten onların yardımına da ihtiyacımız yok. Almanya ile Fransa ile görüştüm ve İngiltere ile konuştum. İtalya ile konuştum. İspanya ile konuşmadım gerçekten. İspanya gerçekten hiçbir konuda iyi davranmıyor Rutte’ye. Derhal, çok konuşmayın bile onlarla, umutsuz vakalar onlar. Onlar kötü insanlar.”
Rutte’den Trump’a övgü
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik politikası ve NATO müttefiklerinin savunma harcamalarını artırmasındaki rolünü överek “Bu koltukta olmasaydınız bunların hiçbiri gerçekleşmezdi.” dedi.
Rutte, ABD Başkanı Donald Trump’la ortak açıklamalarda bulundu.
ABD’nin İran’ın nükleer ve balistik füze kapasitesini zayıflattığını söyleyen Rutte, bunun hem İsrail ve Orta Doğu hem de ABD ile dünya güvenliği için önemli olduğunu belirtti.
Rutte, “Ardından bunu barışçıl bir çözüme ulaştırmaya çalışırken onlar (İran) dün gemilere saldırdı. Bu yüzden dün gece yaptığınızın (ABD’nin İran’a saldırıları) kesinlikle gerekli olduğunu düşünüyorum. Bu, çok güçlü bir karşılıktı ve bu konuda yanınızdayım.” dedi.
“(Trump’a hitaben) Başardığınız gerçekten çok büyük bir zafer ve bunu tekrar söylemek istiyorum.” ifadesini kullanan Mark Rutte, Kanada ile Avrupalı müttefiklerin 2024 yılına kıyasla 2025 ve 2026’da savunma harcamalarını toplam 258 milyar dolar artırdığını aktardı.
Rutte, bu ülkelerin ABD savunma sanayiinden yaptıkları alımlar ve yatırımlar sayesinde ABD’de yaklaşık 200 bin kişilik istihdamın da desteklendiğine dikkati çekerek, “Yani burada açıkça görülüyor ki ülkeleri gerçekten harekete geçirmeyi başardınız.” diye konuştu.
Genel Sekreter Rutte, “Ben şunu savunuyorum. Bu koltukta olmasaydınız bunların hiçbiri gerçekleşmezdi. Elbette bunda Rusya’nın etkisi var ama aynı zamanda sizin de etkiniz çok büyük. Bu, gerçekten büyük bir zafer. Bunu siz başardınız.” ifadelerini kullandı.
Grönland konusunda da Davos Zirvesi’nde yapılan anlaşmaya atıfta bulunan Rutte, “O anlaşmanın adım adım uygulanmasını sağlayacağım.” taahhüdünü yineledi.
