ABD Başkanı Donald Trump’ın NATO Liderler Zirvesi kapsamında Ankara’ya gerçekleştirdiği ziyaret, Türkiye ile ABD ilişkilerinde yeni bir dönemin habercisi olarak değerlendiriliyor.
Reuters’ın analizine göre, Barack Obama’dan bu yana Türkiye’yi ziyaret eden ilk ABD Başkanı olan Trump’ın verdiği mesajlar, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan açısından önemli bir diplomatik başarı olarak öne çıktı.
Ankara’da Cumhurbaşkanı Erdoğan ile bir araya gelen Trump, iki lider arasındaki kişisel ilişkilere dikkat çekerek Türkiye’ye yönelik savunma sanayii yaptırımlarını kaldırmaya hazır olduğunu söyledi.
Trump ayrıca Türkiye’nin F-35 savaş uçağı programına yeniden dahil edilmesine açık olduğunu belirtirken, bu konuda henüz nihai kararını vermediğini ifade etti.
Reuters’a göre Türkiye, NATO Zirvesi’ni yalnızca ittifakın gündeminin ele alındığı bir platform olarak değil, aynı zamanda Washington ile son yıllarda gerilen ilişkilerin yeniden normalleşmesi açısından önemli bir diplomatik fırsat olarak değerlendirdi.
Trump’ın, zirveye ev sahibi olması nedeniyle Erdoğan’a verdiği desteği vurgulaması da Ankara tarafından olumlu karşılandı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan da yaptığı açıklamada Trump’ın kendisine ve iki ülke arasındaki ilişkilere yönelik olumlu yaklaşımını memnuniyetle karşıladığını belirterek ABD Başkanı’na teşekkür etti.
F-35 ve yaptırımlarda süreç devam edecek
Haberde, Trump’ın Türkiye’ye F-35 satışı konusunda olumlu mesajlar vermesine rağmen, sürecin önünde önemli hukuki ve siyasi engeller bulunduğu vurgulandı.
ABD Kongresi’nin onayı ile Türkiye’nin Rusya’dan satın aldığı S-400 hava savunma sistemi nedeniyle uygulanan yaptırımların, olası bir normalleşme sürecinde belirleyici olmaya devam edeceği ifade edildi.
Reuters, Trump’ın İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu’nun Türkiye’ye F-35 satılmasına yönelik eleştirilerine karşı Erdoğan’ı savunduğunu da aktardı.
Analizde, zirve öncesinde ABD’de yıllardır devam eden Halkbank ceza davasının sonuçlanmasının da Ankara-Washington hattında olumlu bir atmosfer oluşturduğu belirtildi. Bu gelişmenin, iki ülke arasındaki ilişkilerin yeniden ivme kazanmasına katkı sağlayabileceği değerlendirmesi yapıldı.
NATO içinde Türkiye’nin rolü öne çıktı
Reuters, Joe Biden döneminde insan hakları ve demokratik standartlara ilişkin eleştiriler nedeniyle mesafeli seyreden ABD-Türkiye ilişkilerinin, Trump döneminde daha stratejik bir zemine oturduğunu yazdı.
Türkiye’nin savunma sanayiindeki artan kapasitesi, Karadeniz ve Orta Doğu’daki jeopolitik konumu ile NATO’nun güneydoğu kanadındaki kritik rolünün Washington açısından yeniden ön plana çıktığı ifade edildi.
Haberde, Erdoğan’ın iç politikada ana muhalefete yönelik hukuki süreçlerin gölgesinde bulunduğu bir dönemde, ABD ile ilişkilerde yaşanan yumuşamanın siyasi açıdan da önem taşıdığı değerlendirmesine yer verildi.
Öte yandan NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, zirve sırasında yaptığı açıklamada demokrasinin yalnızca seçimlerden ibaret olmadığını, gösteri hakkı ve basın özgürlüğünün de demokratik sistemin temel unsurları arasında yer aldığını söyledi.
Reuters, bu açıklamanın Türkiye’de gazeteciler ve bir komedyene yönelik gözaltılarla ilgili sorular üzerine yapıldığına dikkat çekti.
