Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) ile İbn Haldun Üniversitesinin desteğiyle, 30’dan fazla ülkeden temsilcinin katılımıyla İstanbul’da düzenlenen ve ekonomi, jeopolitik ve uluslararası işbirliğinin geleceğinin tartışılacağı 19. Verona Avrasya Ekonomik Forumu başladı.
Forumun açılışında konuşan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye’nin küresel ticaret ve lojistik ağlarındaki konumunu güçlendirmesinin önemine işaret etti.
Türk Hava Yollarının (THY) dünyadaki hava yolları arasında en fazla noktaya uçan şirket olduğunu dile getiren Şimşek, güvenilir bir ortak olmanın bağlantısallığı artırmaktan geçtiğini söyledi.
Şimşek, küresel arz şoklarının Türkiye’ye bağlantısallığa yatırım yapma fırsatı sunduğunu kaydederek, Pekin ile Londra arasındaki en hızlı bağlantılardan bazılarının Türkiye üzerinden sağlandığını, Çin’den İngiltere’ye demir yoluyla yük taşınmasının 18 gün sürdüğünü anlattı.
Türkiye’nin enerji alanında da önemli bir bölgesel merkez konumunda bulunduğunu vurgulayan Şimşek, bu avantajları değerlendirmeyi hedeflediklerini söyledi.
“Güvenilir ortak konumumuzu güçlendirmeliyiz”
Bakan Şimşek, bölgesel çatışmalara karşı Türkiye’nin yaklaşımının barış ve istikrarı desteklemek olduğunu belirterek, “Güvenilir bir ortak olarak konumumuzu nasıl güçlendiririz? Herkesle konuşmak, barış ve istikrarı teşvik etmek. Çünkü bu, refah açısından bize fayda sağlıyor.” diye konuştu.
Küresel ticarette korumacılık ve ticaretin parçalanmasının karşı karşıya olduğu diğer önemli zorluklar arasında yer aldığını kaydeden Şimşek, korumacılığın küresel finansal krizden bu yana dünya ekonomisi açısından yeni normal haline geldiğini söyledi.
Türkiye’nin bu gelişmelere yanıtının “kurallara dayalı ticaret çerçevesinde daha fazla ortakla ilişkilerini geliştirmek” olduğunu ifade eden Şimşek, “Bu nedenle şu anda Japonya, Endonezya, Körfez ülkeleri ve Kanada ile serbest ticaret anlaşmaları müzakere ediyoruz. Gümrük Birliği de dahil olmak üzere halihazırda 54 serbest ticaret anlaşmamız var, komşularımızdan bazılarıyla bir dizi tercihli ticaret anlaşmamız bulunuyor.” dedi.
“Türkiye’nin önemli bir üretim merkezi”
Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, Türkiye’nin önemli bir üretim merkezi olduğunun ve bunu korumak istediklerinin altını çizerek, imalat sanayisinin kişi başına düşen Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’ya (GSYH) oranla oluşturduğu katma değer bakımından Asya Kaplanları ile başa baş seviyede bulunduğunu söyledi.
Orta-yüksek ve yüksek teknolojili alanlarda yatırımları desteklemek amacıyla yatırım taahhütlü avans kredisi sunduklarını anlatan Şimşek, bu imkanla piyasa faiz oranının yaklaşık üçte biri düzeyinde faizle, 10 yıl vadeli ve 2 yıl geri ödemesiz dönem içeren kredilerin kullanılabildiğini bildirdi.
Şimşek, hizmet sektörünün de Türkiye açısından önemli fırsatlar barındırdığını kaydederek, kişi başına düşen GSYH’ye oranla hizmet ihracatının güçlü olduğunu ve bu alanda büyüme potansiyelinin yüksek bulunduğunu aktardı.
Türkiye’nin turizmde dünyanın önde gelen ülkeleri arasında yer aldığını vurgulayan Şimşek, sağlık turizminin de hızla büyüdüğünü ve bu alanda önemli bir gelişme potansiyeli gördüklerini söyledi.
Türk dizilerinin uluslararası alanda gördüğü ilgiden ve Türkiye’nin video oyunları alanında Avrupa’nın en güçlü ekosistemlerinden birisine sahip olduğundan bahseden Şimşek, bu konulara ilişkin detaylar paylaştı.
“Türkiye (düşük borçluluk sayesinde) avantajlı bir konumda”
Bakan Şimşek, Türkiye’nin Engineering News-Record (ENR) dergisinin açıkladığı 2026 yılı “Dünyanın En Büyük 250 Uluslararası Müteahhidi” listesinde Çin’in ardından ikinci sırada yer aldığını belirterek, Türk üniversitelerinde 380 bin uluslararası öğrencinin eğitim gördüğünü söyledi.
Küresel ekonominin karşı karşıya olduğu önemli zorluklardan birisinin de “yüksek borçluluk” olduğunu dile getiren Şimşek, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Dünya genelinde toplam borcun küresel hasılaya oranı yüzde 300’ü, gelişmekte olan piyasalarda ise yüzde 230’u aştı. Türkiye bu açıdan avantajlı bir konumda. Türkiye’nin borçluluk düzeyinin düşük olması ekonomik şoklara karşı dayanıklılığını artırıyor. Düşük borçluluk sayesinde ekonomik şoklara yanıt verme ve makul bir büyümeyi sürdürme imkanı daha yüksek.”
Şimşek, Türkiye’nin bütçe açığının GSYH’ye oranının gelişmekte olan piyasaların küresel ortalamasının yaklaşık yarısı düzeyinde olduğunu, kamu borcunun GSYH’ye oranının ise söz konusu ortalamanın yaklaşık 3’te biri seviyesinde bulunduğunu söyledi.
“Türkiye çalışma çağındaki nüfus açısından 18-20 yıllık bir fırsat penceresine sahip”
Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, küresel ölçekte yaşlanan nüfusun önemli bir sorun haline geldiğine dikkati çekerek, doğurganlık oranlarının düşmesi ve çalışma çağındaki nüfusun azalmasının ülkeler açısından yeni zorluklar oluşturduğunu bildirdi.
Türkiye’nin ise çalışma çağındaki nüfus artışının halen pozitif bölgede bulunması nedeniyle önünde önemli bir fırsat olduğunu vurgulayan Şimşek, hesaplamalarına göre ülkenin bu açıdan 18-20 yıllık bir fırsat penceresine sahip olduğunu kaydetti.
Şimşek, kadınların iş gücüne katılım oranının düşük seviyede bulunduğuna işaret ederek, daha fazla kadının istihdama katılmasını sağlamak amacıyla reformlar yapmayı hedeflediklerini ifade etti.
“Yapay zekaya hazırlık bakımından gelişmekte olan ülkelerden öndeyiz”
Bakan Şimşek, yapay zekanın küresel ekonomi açısından dönüştürücü ve yıkıcı etkileri olabileceğini belirterek, Türkiye’nin bu alandaki hazırlıklarını güçlendirmek amacıyla 5G ve fiber altyapıya, enerji arzı için ise nükleer enerjiye yatırım yaptığını söyledi.
Türkiye’nin yapay zekaya hazırlık bakımından gelişmekte olan ülkelerin önünde bulunduğunu ancak gelişmiş ekonomilerle aynı seviyede olmadığını dile getiren Şimşek, bu alanda yapılması gereken çok iş olduğunu kaydetti.
Şimşek, küresel ısınmanın gerçek bir sorun olduğunun altını çizerek, Türkiye’nin sulama altyapısına ve iklim değişikliğine dayanıklı tarımsal üretime yatırım yaptığını anlattı.
Türkiye’nin Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 31. Taraflar Konferansı’na (COP31) ev sahipliği yapacağını hatırlatan Şimşek, bu kapsamda yeşil dönüşümün ve elektrifikasyon hedeflerinin hızlandırılacağını söyledi.
“Enflasyonla mücadelemizi sürdüreceğiz”
Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, Türkiye’nin ekonomik büyüklüğüne ilişkin bilgiler vererek, “Milli gelirimizin mevcut döviz kurlarıyla bu yıl yaklaşık 1,8 trilyon dolara, satın alma gücü paritesine göre ise yaklaşık 4 trilyon dolara ulaşmasını bekliyoruz.” dedi.
Türkiye’nin önemli bir nüfusa ve güçlü altyapıya sahip büyük bir ekonomi olduğunu dile getiren Şimşek, “(Avantajlarımıza karşın) Tabii zorluklarımız da var. Yüksek enflasyonu aşmak için bütüncül politikalar uyguluyoruz. Cumhurbaşkanı Erdoğan ve ekibi olarak biz iş dünyası dostuyuz. İşinizin tamamını veya bir bölümünü Türkiye’de yapmayı seçerseniz size yardımcı olmak istiyoruz.” diye konuştu.
