Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, fındık sektörüne yönelik çalışmalarına ilişkin açıklama yaptı. Küle, piyasada hakim durumdaki firmaların davranışlarının kontrolünün, bugünlerde rekabet hukukunun dünyada en önemli gündemi olduğunu belirtti.
Küle, “Burada, özellikle tedarik zincirinde darboğaz yaratan, piyasa yapılarında telafisi güç, dışlayıcı ve sömürücü ticari uygulamalardan bahsediyoruz. Hakim durumdaki oyuncunun, kötüye kullanıcı davranışları ve ticari stratejileri sebebiyle kısa, uzun vadede rekabetçi yapıyı zedelemesini önlemek temel amacımız. ‘Rekabetçi yapı’ diyoruz; çünkü esas gayemiz piyasalardaki aksaklıkları en etkin formüllerle çözerek piyasaya girişleri kolaylaştırmak, inovasyon gibi tüketici refahını uzun vadede artıracak faaliyetlerin norm olduğu, kendi kendini besleyen rekabetçi yapıları tesis etmek. Bu sebeple, özellikle yapısal aksaklıklar bulunan bazı piyasalarda hakim oyuncuların da azami çabası ile görece daha az maliyetli ve sık güncelleme gerektirmeden başarıyla uygulanabilecek taahhütler almak etkili bir çözüm olabiliyor” ifadelerini kullandı.
“Pek çok ailenin gelir kaynağı”
Fındık alım piyasasındaki hakim duruma ilişkin ellerindeki bir dosyadan örnek veren Küle, “Tarım piyasaları iklim ve doğa olayları nedeniyle dalgalanmalara ve belirsizliklere açık, üreticilerin pek çok açıdan risklerle karşı karşıya olduğu, ancak bir o kadar da stratejik ve ekonomilerin bel kemiği olan bir sektör. Bugün, özellikle iklim değişikliğinin ve arz yönlü politikaların güvenlik meselesi haline geldiği bir konjonktürdeyiz. Tarım ürünleri, tarım kimyasalları, gıda tedarik zinciri ve bir bütün olarak tarımsal girdiler her biri hem başlı başına hem de aralarındaki bağlantıyla kritik sektörler. Diğer taraftan sosyoekonomik anlamda pek çok ailenin tek gelir kaynağı da olan milli bir servetten bahsediyoruz” dedi.
Küle, sektördeki hakim duruma ilişkin çeşitli taahhütler aldıklarını belirterek, şöyle devam etti:
“Fındık sektöründe tartışmasız hakim durumdaki yerleşik teşebbüsten çeşitli taahhütler aldığımızı bu yılın mart ayında duyurmuştuk. Geçen sürede ilgili, söz konusu teşebbüsün alım politikasını, tüm stratejilerini, uygulamalarını ve ticari davranışlarını da bir bütün olarak, yakından takip ediyoruz. Yaklaşık son 1 aydır aldığımız başvurular söz konusu. Zamanlama olarak bu başvurulardaki hususların değerlendirilmesi ve endişelerin hızla giderilmesi sağlıklı bir sektörel çıktıya kavuşmamız için şart. Aksi takdirde, devreye aldığımız taahhütlerin işlemediği ve daha yapısal, daha makro müdahalelere ihtiyaç duyulabileceği bir realite ile karşı karşıya kalabiliriz. İfade ettiğim gibi taahhüt mekanizmasının işletildiği piyasalarda yerleşik oyuncunun iş birliği ve yapıcı yaklaşımı önem arz ediyor. Herhangi bir şekilde rekabetçi yapıyı bozucu ve kabul edilen taahhütlerin ruhuna aykırı olabilecek her türlü uygulama hızla yaptırıma konu olacaktır. Yerleşik oyuncuya baskı yapacak rekabetçi unsurların halihazırda var olmadığı, devralmalarla konsolide olmuş ve binlerce üretici ailenin hayatının, geleceğinin dayandığı bir sektörde tüm araçlarımızı hızla devreye almamız tartışmasız bir kurumsal önceliktir.”
