ABD Hazine tahvili piyasası son zamanlarda garip davranıyor. MarketWatch’un haberine göre ekonomi hakkında hâlâ endişelenmeye başlamayanların korkuya kapılması için şimdi iyi bir zaman.
7 Nisan Pazartesi günü, dünyanın en büyük para yöneticisi olan BlackRock’un CEO’su Larry Fink New York Ekonomi Kulübü’nde oldukça dikkat çekici bir konuşma yaptı. Sakin ve güven verici bir tonda konuşan Fink, “Görüştüğüm CEO’ların çoğu, şu anda muhtemelen bir resesyonda olduğumuzu söylüyor” dedi. BlackRock CEO’su Amerikalı tüketicilerin harcamalarında “gittikçe artan bir çekingenlik” gösterdiğini ekledi.
Fink gibi ağırlığı olan biri böyle bir uyarı verdiğinde, yatırımcılar genellikle ABD Hazine tahvillerinin güvenliğine doğru koşar. Ama bu sefer öyle olmadı. Fink’in resesyon uyarısı yaptığı aynı gün, 10 yıllık ABD tahvili faizi %4,0’tan %3,87’ye düşerek piyasaları şaşırttı. Ardından yön değiştirip günü %4,18 seviyesinde kapattı.
Piyasa uzmanı Jim Bianco’ya göre, 1998’den bu yana piyasalarda bu türden çılgınca gün içi dalgalanmaların olduğu sadece iki örneği daha var: Ocak 2008’de Société Générale’in usulsüz işlemlerinin tetiklediği finansal kriz sırasında ve Kasım 2016’daki Trump zaferinin ertesi gününde.
MW yazarı Charlie Garcia söz konusu piyasa ortamını bir sirke benzetiyor. Garcia, bu sirki anlamak içinse arkasındaki psikolojiye dikkat çekiyor:
“Tahvil yatırımcıları genelde sessiz sakin insanlardır. Ama onlar bile şu anda panik içinde, ABD Hazinesi tahvillerini satıp altına yöneliyorlar. Zira politikacıların rotayı kaybetmesiyle insanların güvendiği varlık artık bu.
Peki bu ani güvensizliğin nedeni ne? Çünkü tahvil yatırımcıları artık ABD’de yükselen tarifeleri, istenmediği halde geri dönen enflasyonu ve tutarsız hareket eden politikacıları görüyor. Doğal olarak da sürü paniğe kapılıyor.”
Garcia altın yatırımlarını “periyodik tablodan element stoklamak” olarak tanımlıyor ve bu kadar “devlete olan inancımı kaybettim” mesajı veren başka bir yatırımın da olmayacağını sözlerine ekliyor.
Altın küresel piyasalarda 16 Nisan’daki tek günlük seansta %3,6 yükseldi. Birçok yatırımcı 1970’ler tarzı bir enflasyonu yeniden yaşamaktansa altın biriktirmeyi tercih ediyor.
Borsa yazarının uyarıları burada da bitmiyor. Tahvil piyasasındaki kargaşa soyut bir gösterge değil. Zira Garcia tahvil getirileri bu denli çılgınca dalgalandığında bunun derin ekonomik bozulmalara işaret ettiğine dikkat çekiyor. Üstelik bu bozulmalar herkesi doğrudan etkileme potansiyeline sahip. Faizlerin yükselmesi, mortgage faizlerinin artması, öğrenci kredilerinin artması ve kredi kartı borçlarının büyümesi sadece yatırımcıları değil herkesi ilgilendiriyor.
Tahvil piyasasındaki kargaşa aynı zamanda zenginlik hissinizi de doğrudan etkiliyor. Hisseler yükseldiğinde tüketiciler harcamaya daha meyilli olur. Hisseler çöktüğünde ise tatiller iptal olur, ev tadilatları durdurulur.
Bu azalan harcamalar da yukarıya doğru şirket kârlarının düşmesine ve devlet gelirlerinin, özellikle sermaye kazancı vergilerinin, azalmasına yol açar. Garcia’ya göre bu durum, otoyolda son hızla giderken el frenini çekmeye benziyor. Dolayısıyla tehlikeli ve zincirleme kazalar kaçınılmaz hale gelebilir.
Wall Street’in “tahvil kralı” olarak da bilinen DoubleLine Capital’dan Jeffrey Gundlach 7 Nisan’da CNBC’de yaptığı bir röportajdan şu mesajlar öne çıkıyor:
Fonlarını şu anda %25-30 oranda nakitte tutuyor. Bu da piyasalarda olası bir türbülansa hazır olduğunun açık sinyali. Siz de nakit oranınızı artırmayı düşünebilirsiniz.
Ne kadar cazip getiriler vaat ederse etsin, kaldıraçlı yatırımlardan uzak durun.
Kısa vadeli, yüksek kaliteli tahvillere yönelin.
Altın alın. Zira politikacılar ve merkez bankacıları paranızı ateşe verdiğinde, yanmayan bir şeylere ihtiyacınız olacak.
Piyasalar sağlam zemine oturana kadar savunmacı kalın (Gundlach, S&P 500’ün 4.500 seviyesine inmesini beklemenizi öneriyor).
Yüzde 60 ihtimalle yaklaşan bir ABD resesyonuna hazırlıklı olun. Bu aynı zamanda hisse senetlerinin yakında cazip fiyatlara gerileyebileceği anlamına geliyor.
Efsane yatırımcı Warren Buffett’ın da benzeri bir savunmacı pozisyonu bulunuyor. Berkshire Hathaway’in varlıklarının yarısından fazlasına denk gelen yaklaşık 345 milyar doları nakitte tutuluyor. Buffett olası bir panik satışı sonrası piyasada ortaya çıkabilecek fırsatları bekliyor. Garcia’ya göre Buffett’ın nakit rezervi boşta duran para değil, bir tür fırtına alarmı. Buffett alım yapmaya başladığında ise yatırımcılar artık kendilerini güvende hissedebilir.
Sirke dönen piyasalarda hayatta kalmak
Tahvil piyasası sadece garip davranmıyor. Net bir uyarı veriyor. Bu sirkin içinde vakit geçirmeyi deneyebilirsiniz. Ancak Gundlach, Buffett ve diğer saygın piyasa uzmanları size aslan yemi olmamanız için ne yapmanız gerektiğini açıkça gösteriyor.
Garcia’ya göre şu anda altın bir spekülasyon değil, bir sigorta. Temettü ödemez, neşeli bilanço toplantılarına da ev sahipliği yapmaz, kaotik piyasalarda temettüler dağıtmaz veya vaatlerini yerine getiremediği için özür dileyecek bir CEO’su yoktur. Altına şüpheyle bakan yatırımcılar nakit de tutabilir. Döviz görece sıkıcı bir tercihtir. Ancak piyasalarda işler çirkinleşince en güvenli varlıklar en sıkıcı varlıklar olur. Garcia’ya göre Bitcoin de tercih edilebilir seçenekler arasında. Borsa yazarı finansal güvenliğin dijital versiyonu olarak tanımladığı Bitcoin’i kendi portföyünde de tuttuğunu belirtiyor.
Piyasalar karıştığında topyekûn olarak yatırımlardan kaçmak gerekmiyor. Fakat Garcia’ya göre yatırımcıların piyasa sinyallerini dikkatlice okuması, akıllıca ayarlamalar yapması ve portföylerini bilinçlice çeşitlendirmesi oldukça önemli.
