Fransa’da bütçe görüşmelerinde yaşanan anlaşmazlıklar Michel Barnier hükümetinin sonunu getirdi.
2025 bütçe görüşmeleri sırasında aşırı sağ ile arasında anlaşmazlık oluşan, Ulusal Meclis’te yapılan oylamada ise güven oyu alamayan Başbakan Michel Barnier’nin merkez sağcı azınlık hükümeti 3 aylık görevinin ardından düştü.
Merkez Sağ Azınlık Hükümeti, 574’e karşı 331 oyla güvenoyu alamadı
Fransa’da sol ittifakı Yeni Halk Cephesi (NFP) ile aşırı sağcı Ulusal Birlik (RN) partisi ve destekçilerinin, hükümete karşı sunduğu 2 farklı gensoru önergesi Ulusal Meclis Genel Kurulunda görüşüldü.
Ulusal Mecliste yapılan oylamada solcu ittifakın sunduğu gensoru önergesine 331 milletvekili destek verdi. Gensoru önergesinin kabul edilmesi için gerekli 288 oya ulaşılmış oldu. Böylelikle 5. Cumhuriyet döneminin en kısa süreli görev yapan Barnier hükümeti düştü.
Gensoruya verilen destek oylarıyla beraber, hükümetin 2025 sağlık sigortası bütçesi de Meclis tarafından reddedilmiş oldu.
Muhalefetten solcu Eric Coquerel, aşırı sağcı Marine Le Pen başta olmak üzere siyasi grupların önde gelen isimlerinin oylama öncesi konuşma yaptığı oturuma gerginliğin yüksek olduğu bir hava hakimdi.
Siyasilerin konuşmaları sık sık ıslıklar ve yuhalamalarla bölündü.
Ulusal basında yer alan haberlere göre, Suudi Arabistan’da 3 günlük resmi temaslarının ardından dönüş yolunda olan Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, “24 saat içinde Barnier’nin yerine başbakan atamak istediğini” dile getirdi.
“Uzlaştırıcı” Barnier, bütçe konusunda uzlaşı sağlayamadı
Erken genel seçimin üzerinden yaklaşık 2 ay geçmesinin ardından eylülde kurulan azınlık Barnier hükümetinin, ülkedeki siyasi çalkantıyı dindirebileceği umutları doğmuştu.
Daha önce 4 kez kabinede görev alan, Avrupa Komisyonunda iki kez ülkesini temsil eden ve Avrupa Birliği (AB) Brexit Başmüzakerecisi olarak görev yapan Barnier’nin, aşırı sağcıların ve solcuların güçlü iki blok oluşturduğu Fransız siyaset arenasına da “uzlaşı” getirebileceğine inanılıyordu.
Ancak Barnier hükümetinin ilk zorlu sınavının 2025 Bütçe tasarısı olacağı biliniyordu. Yılın ikinci çeyreğinde kamu borcu, gayri safi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 112’sine ulaşan Fransa için hükümet yeni bütçe kapsamında 40 milyar euro tasarruf ve 20 milyar euro vergi artışı öngörüyordu.
Barnier hükümeti, 2 Aralık’ta 2025 sağlık sigortası bütçesini Mecliste oylama yapmadan geçirmesine hak tanıyan Anayasa’nın 49. maddesinin 3. fıkrasını işletmesinin üzerine Fransa’da 5. Cumhuriyet döneminin en kısa hükümeti olma tehlikesi ile karşı karşıya kaldı.
Solcu ittifakı NFP yanı sıra aşırı sağcılar 2025 bütçesi konusunda anlaşamadıkları hükümetin bu son adımına tepki olarak, 2 farklı gensoru önergesi sunmuştu. NFP ittifakının gensoru önergesini 185 vekil Meclise sunarken, aşırı sağcı RN, destekçileriyle beraber toplam 140 vekil kendi önergelerini vermişti.
Bütçe konusunda uzlaşı sağlanamaması aşırı sağcıların yaklaşık 3 aydır hükümete sundukları üstü kapalı desteği çekmelerine yol açarken, aşırı sağcılar, solcuların gensoru önergesine de destek vereceklerini duyurmuştu.
Barnier ve hükümetinin düşmesi, yalnızca kamu borçları ile darda olan Fransa’yı değil bütün Euro Bölgesi’ni olumsuz etkileyebilir
Fransa’da en son 1962’de Mecliste kabineye karşı verilen gensoru önergesi kabul edilerek dönemin Başbakanı Georges Pompidou ve hükümetinin düşmesine neden olmuştu.
Erken genel seçimlerden Barnier hükümetine giden süreç
Aşırı sağın Avrupa Parlamentosu (AP) seçimlerindeki yükselişinin ardından Macron’un ulusal meclisi feshederek gittiği erken genel seçimde, hiçbir parti ya da ittifak salt çoğunluğu elde edememişti.
Solcu NFP ittifakını oluşturan Boyun Eğmeyen Fransa (LFI) 72, Sosyalistler ve bağlantılılar 66, Sosyal ve Çevreci grup 38, Cumhuriyetçi Demokrat Sol 17 sandalyeye sahip olurken, Macron’un meclis ittifakını oluşturan Cumhuriyet için Birlikte partisi 99, Ufuklar partisi ve Bağımsızlar 31, Demokratlar (MODEM) ise 36 milletvekili kazanmıştı.
Meclisin üçüncü büyük siyasi grubunu ise 142 milletvekili ile aşırı sağcı Ulusal Birlik (RN) ve ortakları oluşturmuş, Barnier’nin partisi Cumhuriyetçi Sağ grubu 47, LIOT grubu ise 21 milletvekili ile meclise girmişti.
Macron, seçimin galibi solcu ittifak yerine 47 milletvekili bulunan Cumhuriyetçilerden Barnier’i başbakan olarak atamıştı.
