Çinli yapay zeka şirketi DeepSeek bu hafta dünyaya damgasını vururken, şirketin 40 yaşındaki kurucusu Liang Wenfeng de yaşam hikayesiyle dikkat çekiyor.
İngiliz Financial Times gazetesinde bugün yayımlanan “Liang Wenfeng, teknoloji dünyasını panikleten DeepSeek kurucusu” başlıklı yazıda, “Bir Çin köyünden çıktı, ABD’nin yapay zeka tekelini kırdı” ifadelerine yer verildi.
Wenfeng bu hafta ülkesinde kahraman gibi görülürken, Başbakan Li Çiang de kendisini makamına davet ederek görüştü.
FT’deki yazıda “Mütevazı sayıda yapay zeka çipi ve küçük bir mühendis ekibiyle ABD’nin teknoloji devlerinin oluşturduğu Golyat’a karşı savaşan dijital bir Davut” benzetmesi kullanıldı.
DeepSeek’in ABD’li rakiplerinden daha kısa sürede ve çok daha az maliyetle geliştirdiği yapay zeka modelinin başta Nvidia şirketinin piyasa değerinden 600 milyar dolar silinmesini tetiklediği hatırlatılan haberde, Liang’ın bu hafta doğup büyüdüğü köyüne dönüşünde kahraman gibi karşılandığı aktarıldı.
“Sen memleketinin gururusun”
Çin’deki Ay Yeni Yılı tatilinde güvenlik görevlileriyle birlikte Guangdong eylaetinin güneyindeki Mililing köyünü ziyaret eden Liang’i karşılamak üzere hazırlanan bir pankartta “Liang Wenfeng kırsal canlanmaya enerji katmak için memleketine geri dönüyor” yazıyordu. Bir başka pankartta ise “Sen memleketinin gururusun” yazısı dikkat çekti
Liang’ın köydeki aile evi, kendisinin nerede büyüdüğünü görmek isteyenler için beklenmedik bir hac yeri haline geldi. Ancak komşuları başarılarını övse de, hiçbiri Silikon Vadisi’nde varoluşsal bir paniğe yol açan gizemli adamın şu anki hayatı hakkında pek bir şey söyleyemedi. DeepSeek ve Liang, FT’nin yorum talebine yanıt vermedi.
“Matematikte çok başarılı bir öğrenciydi”
Köylüler, Liang’ın eğitimci bir aileden geldiğini, ebeveynlerinin ve dedesinin öğretmen olduğunu belirterek “Ebeveynleri iyi insanlar. Liang küçük yaşta okula gitmek için köyden ayrıldı” dediler.
Liang’ın gittiği yakındaki kasabanın ortaokulun öğretmenlerinden biri, Liang’ın 50 kişilik sınıfta “iyi ve yumuşak huylu” olarak öne çıktığını belirterek “Özellikle matematikte çok başarılı bir öğrenciydi. Çizgi roman okumayı severdi” bilgilerini paylaştı.
Liang’ın 2002’de bilgisayar bilimleri okumak üzere Zhejiang Üniversitesi’ne gittiği, lisans ve yüksek lisansını burada tamamladığı, hareket algılama algoritmaları hakkında bir tez yazdığı aktarıldı.
Borsadan servet kazandı
2010’da mezun olduktan sonra bir süre serbest çalıştığı, 2015’te kendi hedge fonu High-Flyer’da yazılım becerilerini hisse senedi işlem algoritmalarında kullandığı aktarılan yazıda, söz konusu fonun Çin’in en başarılı fonlarından biri haline geldiği belirtildi.
Borsadan bir servet kazandıktan sonra 2023’te DeepSeek’i kurarak yapay zekaya yönelen Liang’ı tanıyan rakip bir fon şirketinin yöneticisi onun için şu ifadeleri kullandı:
“Bizden farklı çünkü gerçek bir mühendis. Bir mühendis gibi düşünüyor ve hareket ediyor. Biz insanları ve fonları yönetirken o her gün kod yazıyor.”
Liang’ın DeepSeek ile hedefi, OpenAI’ın da üzerinde çalıştığı, insan benzeri zekaya ve kendi kendine öğrenme yeteneğine sahip yapay genel zekaya ulaşmak.
Çin’de geçmişteki borsa çöküşünden dolayı Liang gibi borsa algoritmaları kullanan fonların ve uzmanların suçlandıklarını hatırlatan FT, Pekin’in yapay zeka şirketlerine dönük olumlu tavır sergilediğini vurguladı.
Liang, ABD-Çin rekabetinin odak noktası haline gelmesine rağmen kamuoyunda sessizliğini koruyor ve bazı ABD’li senatörler Çin’in Nvidia çiplerine erişiminin daha fazla kısıtlanmasını talep ediyor.
Liang ve şirketi, ABD’li rakiplerinin “teknoloji hırsızlığı” suçlamalarına ise henüz yanıt vermedi.
