Para piyasalarında moralsiz ve satıcılı bir dönem yaşanıyor. Yurtdışında ABD kaynaklı ekonomik belirsizlikler, yatırımcıları altına yönlendirirken gelişmekte olan piyasalardan da çıkışı hızlandırdı. Ancak yurtiçinde asıl önemli olan yaşanan siyasi gelişmeler oldu. Nefes’ten Emel Yiğit’in haberine göre, önceki hafta CHP İstanbul il kongresinin iptalinin ardından bugün de CHP kurultay davası görülecek. Davanın beklentiler doğrultusunda sonuçlanması halinde belirsizlik azalabilir ve döviz piyasası rahatlayabilir, borsada da tepki alımları görülebilir.
İKİ HAFTADIR MORALSİZ
Ancak davadan yeni bir kriz çıkması ya da sürecin uzaması durumunda mart ayında olduğu gibi aksi yönde hareketler; dövizde yükseliş borsada satışların gelmesi muhtemel olarak görülüyor.
BIST-100 endeksi 2 Eylül tarihinde CHP İstanbul il kurultayının iptali ve kayyum atanmasının ardından hızla düşüşe geçti. O gün karar çıkana kadar 11.331 seviyesinde seyreden endeks haberin gelmesiyle hızla satışa döndü ve günü 10.877 puandan kapattı. Birkaç gün satıcılı bir seyir gözlense de piyasa Merkez Bankası’nın faiz indireceği beklentilerine tutunmaya çalıştı. Nitekim geçen hafta 11 Eylül’de Merkez Bankası beklentilerin üzerinde indirim yaparak politika faizini yüzde 43’ten yüzde 40.5’e çekti. Ancak karar, piyasayı tutmaya yetmedi. Endeks yaklaşık iki haftalık moralsiz bir süreci yüzde 4.6 kayıpla 10.372 puandan kapattı. Uzmanlara göre, normal şartlarda sadece faiz indirimi bile borsayı çok yukarılara çekebilirdi. Ancak son dönemde siyasi gelişmelerin öne çıkması, bu adımın piyasa üzerindeki etkisini sınırladı.
Ata Yatırım Araştırma Genel Müdür Yardımcısı Cemal Demirtaş son dönemde artan siyasi belirsizliklerin de döviz talebini yükselttiğini kaydederek, gelişmelerin, fiyatlama davranışlarını ve beklentileri baskılayan ek bir unsur olarak öne çıktığına dikkat çekiyor.
Borsa İstanbul’da teknik göstergeler de kritik seviyelere işaret ediyor. Endekste 10.000 seviyesinin korunması büyük önem taşıyor. Analistler, bu seviyelerin kırılması durumunda mart ayındaki krizin ardından görülen 9.000 seviyelerine dönüş olabileceğini kaydediyor. Dövizde ise Merkez Bankası’nın kontrolünün devam edeceği, olası bir hızlı hareketin bu şekilde engelleneceği belirtiliyor.
Üç kritik tarih Bu yıl siyasi açıdan iki kritik gün yaşandı. İlki 19 Mart’ta İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun gözaltına alınması. Bu tarihten sonra döviz piyasasında yükseliş, borsada ise hızlı düşüş görülürken, yabancıların da satışa geçmesiyle piyasalar uzun bir süre toparlanamadı. Operasyon haftasında yabancıların hisse ve tahvil satışı 883.1 milyon dolar oldu. 28 Mart haftasında yabancı yatırımcılar 651.9 milyon dolarlık hisse satarken, tahvil satışı rekor düzeyde; 2 milyar 388 milyon dolar oldu. İkinci kritik tarih 2 Eylül. Bu tarihte CHP İstanbul il kongresi iptal edildi. 5 Eylül Merkez Bankası verilerine göre bu hafta yabancı yatırımcılar 523.2 milyon dolarlık Hisse 785.1 milyon dolarlık da tahvil satışı yaptı. Asıl sonuçlar bu hafta görülecek. Bu yılın en kritik üçüncü tarihi ise bugün. Bugün yapılacak açıklamalar para piyasalarında görünümü de değiştirebilir.
