ABD Başkanı Donald Trump yönetimi yetkilileri, petrol fiyatının 200 dolara yükselmesinin ABD ekonomisi için anlama geleceğini öngörmeye yönelik bir çalışma yürütüyor.
Bloomberg’e konuşan kaynaklar, petrol fiyatlarındaki daha keskin bir artışın ABD’de büyüme beklentilerine ne kadar zarar verebileceğinin modellenmesinin, rutin değerlendirmelerin bir parçası olduğunu ve bir tahmin olmadığına işaret ettiler.
Kaynaklara göre bu çalışmanın amacı, Beyaz Saray’ın uzun süreli bir çatışma da dahil olmak üzere tüm olasılıklara hazırlıklı olmasını sağlamak olduğunu söylediler.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent’in savaş başlamadan önce bile gerilimin petrol fiyatlarını artıracağı ve ekonomik büyümeye zarar vereceği konusunda endişelerini dile getirdiğini kaydeden kaynaklar, üst düzey Hazine yetkililerinin birkaç haftadır petrol ve benzin fiyatlarındaki dalgalanmalarla ilgili endişelerini Beyaz Saray’a ilettiklerini belirttiler.
Beyaz Saray sözcüsü Kush Desai ise bu yönde bir çalışma olmadığını belirterek, “Yönetim her zaman çeşitli fiyat senaryolarını ve ekonomik etkileri değerlendiriyor olsa da, yetkililer petrolün varil başına 200 dolara ulaşma olasılığını incelemiyor ve Bakan Bessent, ‘Epic Fury Operasyonu’nun yol açacağı kısa vadeli aksaklıklar konusunda ‘endişeli’ değil” dedi.
Resesyon kapıda
İran savaşının etkileri görünür hale gelmeye başladıkça, Wall Street ise bu yılki ABD büyüme tahminlerini aşağıya, enflasyon ve işsizlik tahminlerini ise yukarıya çekerken, resesyon ihtimalinin giderek daha arttığını düşünüyor.
Goldman Sachs, petrol fiyatlarındaki artışın bir sonucu olarak ABD’de önümüzdeki 12 ay içinde bir durgunluk yaşanma riskinin yüzde 30’a yükseldiğini belirtti ve şubat ayında yüzde 4,4 olan işsizlik oranının 2026 sonuna kadar yüzde 4,6’ya çıkacağını öngördü. Birçok kurum, enflasyonun bu yıl Fed’in hedefi olan yüzde 2’den çok yüzde 3’e yakın olacağını, bunun da harcanabilir geliri azaltacağını ve istihdamı sınırlayacağını öngörüyor. Oxford Economics’in baş ABD ekonomisti Nancy Vanden Houten, “Bu savaş nedeniyle ekonominin birçok unsuru zayıflayacak. Etkisi çok hızlı bir şekilde ortaya çıkıyor. Yerel benzin istasyonunun önünden geçmeniz yeterli” dedi.
Öte yandan, ABD’de vergi iadelerine ilişkin ilk veriler de beklentilerin altında kalıyor. Morgan Stanley ekonomistleri, 23 Mart tarihli bir raporda, iadelerin geçen yıla göre yüzde 12 daha yüksek olduğunu, ancak bu rakamın öngördükleri yüzde 15-yüzde 25’lik artışın altında kaldığını tahmin etti. Banka, 2026 tüketici harcamalarına ilişkin artış tahminini yüzde 2’den yüzde 1,7’e düşürdü.
BlackRock Başkanı Rob Kapito da yatırımcıların İran savaşından kaynaklanan riskleri hafife alıyor olabileceğini belirtti ve bu risklerin, çatışma kısa sürede sona erse bile büyümeyi baskı altına alması ve enflasyonu yukarı çekmesinin muhtemel olduğunu söyledi. “Yarın savaşın bittiğini açıklasak bile petrolün varil fiyatı 150 dolara kadar yükselebilir, çünkü kesintiye uğrayan tedarik zincirlerinin tam kapasiteye dönmesi zaman alacaktır” diyen Kapito, yatırımcıların tedarik kesintisinin uzun sürmesi riskini gözardı etmelerinden endişe duyduğunu belirtti.
Apollo Global Management Başkanı Jim Zelter, uzun süren çatışmanın ABD’de bir resesyon ve kredi döngüsü risklerini artırdığı konusunda uyarıda bulunarak, ABD’li tüketicilerin şimdiden sıkıntı belirtileri gösterdiğini belirtti.
