ABD piyasaları, Başkan Donald Trump’ın tarifeleri, yapay zekâya yönelik yoğun ilgi ve para politikasına dair belirsizliklerin öne çıktığı 2025 yılını, tüm dalgalanmalara rağmen çift haneli getirilerle geride bıraktı.
Trump’ın Kasım 2024’teki seçim zaferinin ardından yılın başında ABD piyasaları, kurumlar vergisi indirimleri ve regülasyonların gevşetileceği beklentileriyle güçlü bir ivme yakaladı. Ancak bu iyimser hava, tarife gerilimleri, yapay zekâ hisselerindeki yüksek değerlemelere dair kaygılar ve para politikasındaki belirsizlikler nedeniyle dönem dönem zayıfladı.
Ocak ayı sonunda Çin merkezli DeepSeek’in düşük maliyetli bir yapay zekâ modelini piyasaya sürmesi, ABD’li teknoloji şirketlerinin sektördeki üstünlüğünü kaybedebileceği endişesini artırdı. Bu gelişme özellikle teknoloji hisselerinde satış baskısına yol açtı.
Mart ortasına kadar süren düşüşlerin ardından sınırlı bir toparlanma yaşansa da asıl kırılma, Trump’ın “Kurtuluş Günü” olarak tanımladığı 2 Nisan’da karşılıklılık esasına dayalı gümrük tarifelerini açıklamasıyla gerçekleşti.
Söz konusu adım yalnızca ABD’de değil, küresel borsalarda da sert satışlara neden oldu. Karşılıklı tarifelerin ardından endekslerde, Kovid-19 salgınının yaşandığı 2020’den bu yana en sert günlük kayıplar görüldü.
Sadece iki günde Dow Jones yüzde 9,3, S&P 500 yüzde 10,5 ve Nasdaq yüzde 11,4 gerilerken, ABD piyasalarından trilyonlarca dolar silindi.
Piyasalar nisanda “Kara Pazartesi” paniği sonrasında toparlandı
Tarifeler sonrasında Asya borsaları ve kripto varlıklarda da kayıplar derinleşti. ABD’de 7 Nisan’da yeni bir “Kara Pazartesi” ihtimali gündeme gelse de beklenen ölçekte bir çöküş yaşanmadı. Buna karşın Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq endeksleri 8 Nisan’da yılın en düşük kapanışlarını gördü.
Trump’ın 9 Nisan sabahı piyasa açılışı sonrası yaptığı “Sakin olun” ve “Satın almak için harika bir zaman” paylaşımları ile Çin hariç ticaret ortaklarına yönelik ek tarifelerin 90 günlüğüne askıya alındığının duyurulması, piyasalarda güçlü bir toparlanmayı beraberinde getirdi.
Aynı gün Dow Jones yaklaşık yüzde 8, S&P 500 yüzde 9,5 ve Nasdaq yüzde 12’nin üzerinde yükseldi. Dow Jones Mart 2020’den bu yana en güçlü günlük artışını kaydederken, S&P 500 2008’den bu yana en yüksek günlük kazancını elde etti. Nasdaq ise Ocak 2001’den bu yana en büyük günlük yükselişini ve tarihindeki ikinci en yüksek artışı yaşadı.
Tarifelere ilişkin belirsizlik yıl boyunca sürse de endeksler nisanın ikinci haftasından ekim ayına kadar yükseliş eğilimini korudu.
Yılın son çeyreğinde tarifelerin etkisi azalırken, piyasaların yönünü Fed politikaları, federal hükümetin kapanması ve teknoloji hisselerindeki dalgalanmalar belirledi. Trump’ın Fed Başkanı Jerome Powell’a yönelik eleştirileri ve faiz indirimi çağrıları, Fed’in bağımsızlığına dair tartışmaları artırdı.
Fed’in para politikası piyasaları etkiledi
Fed, tarifelerin enflasyonu körükleyebileceği endişesiyle eylüle kadar temkinli duruşunu sürdürdü. Eylülde iş gücü piyasasına ilişkin kaygılarla ilk faiz indirimi yapıldı ve politika faizi 25 baz puan düşürüldü. Ekimde de benzer ölçekte bir indirim geldi.
Aralık toplantısında Powell’ın ek faiz indirimlerinin kesin olmadığını söylemesi piyasalarda yüzde 5’e yakın düşüşe yol açsa da, aynı ayda bir kez daha 25 baz puanlık gevşeme yapıldı. Ancak 2025’te enflasyonun dirençli seyri nedeniyle indirimlerin sınırlı kalacağı mesajı verildi.
Federal hükümetin yılın son çeyreğinde 43 gün süren kapanması, resmi ekonomik veri akışını aksattı. ABD tarihinin en uzun kapanması, ekonomik görünüme dair belirsizliği artırırken kasım ve aralık aylarında piyasalarda dalgalanmalara neden oldu.
Yapay zekâ yatırımlarının sürdürülebilirliği, sektörler arası rotasyon ve “yapay zekâ balonu” endişeleri de volatiliteyi artırdı. Buna rağmen teknoloji sektörü yıl genelinde piyasaların ana itici gücü olmaya devam etti.
Nasdaq endeksi ekimde, Dow Jones ve S&P 500 endeksleri ise aralık ayında rekor kapanışlara imza attı. Yıl genelinde Dow Jones yaklaşık yüzde 13, S&P 500 yüzde 16,4 ve Nasdaq yüzde 20,4 yükseldi.
“Muhteşem Yedili”den ciddi kazançlar
“Muhteşem Yedili” olarak adlandırılan teknoloji devleri arasında Alphabet, Nvidia, Microsoft, Meta, Tesla, Apple ve Amazon hisseleri yılı önemli kazançlarla tamamladı.
Analistler, 2025’te enflasyon, istihdam ve faiz belirsizliklerinin öne çıktığını, ancak vergi indirimleri, tarifelere ilişkin belirsizliğin azalması, yapay zekâ yatırımlarının sürmesi ve Fed’in yıl sonuna doğru faiz indirimlerine yönelmesinin 2026 büyüme beklentilerini güçlendirdiğini belirtti. Ayrıca tarifelere ilişkin hukuki sürecin, ABD Yüksek Mahkemesi’nin bu yıl vereceği kararla netleşmesi bekleniyor.
ABD piyasaları, Trump’ın tarifeleri, yapay zekâ hisseleri ve Fed belirsizliğinin damga vurduğu 2025’i sert dalgalanmalara rağmen güçlü kazançlarla tamamladı. Endeksler rekorlar görürken, faiz ve enflasyon belirsizliği öne çıktı.
