BIST şirketlerinin bilanço performansında yalnızca net kâr artışına bakmak şirketin büyüme kalitesini anlamak için yeterli olmayabilir. Esas faaliyet kârı, net kâr ve satış büyümesi birlikte incelendiğinde şirketin ana iş kolundaki performansının hisse fiyatına ne ölçüde yansıdığı daha görünür hale geliyor.
Tabloda bu açıdan en çarpıcı rakamlar Katılımevim, Tüpraş, Ereğli Demir Çelik ve CW Enerji’de görülüyor. Katılımevim’in yıllık net kârı %576,49 büyürken esas faaliyet kârındaki artış %566,68’e ulaşıyor. Tüpraş’ta yıllık net kâr %135,86, çeyreklik net kâr %290,91 ve çeyreklik satışlar %59,69 yükseliyor. Ereğli Demir Çelik’te ise çeyreklik net kâr artışı %554,32 olurken satış büyümesinin %56,67’ye ulaşması kâr artışına satışların da eşlik ettiğini gösteriyor. BIST bilanço analizi açısından kritik soru artık yalnızca “kârını kim artırdı?” değil; “kâr, faaliyet ve satış büyümesini hangi şirketler birlikte taşıyor?”
Katılımevim’de 3 büyüme göstergesi üç haneli
Katılımevim tablonun en güçlü büyüme rakamlarını taşıyor. Esas faaliyet kârı yıllık %566,68, net kâr %576,49 artarken çeyreklik net kâr büyümesi %1.043,95 seviyesinde. Çeyreklik net satış artışı da %84,98.
Hisse yılbaşından bu yana %738,23 yükselmiş durumda. Buradaki yatırımcı sorusu bilanço büyümesinden çok, bu büyümenin ne kadarının mevcut hisse fiyatına girdiği olmalı. F/K oranının 12,91 olması ise yüksek fiyat performansına rağmen ayrıca dikkat çekiyor.
Tüpraş’ta kâr artışını %59,69 satış büyümesi destekliyor
Tüpraş verilerinde daha dengeli bir büyüme bileşimi görülüyor. Esas faaliyet kârı %65,34, yıllık net kâr %135,86 ve çeyreklik net kâr %290,91 büyüyor.
Asıl dikkat çeken ayrıntı çeyreklik satışların %59,69 artması. Hisse yılbaşından bu yana %108,17 yükselirken F/K 10,53 seviyesinde. Böylece Tüpraş, tabloda hem çift haneli olmayan F/K’ya yakın değerlemesi hem kâr ve satış ivmesiyle öne çıkıyor.
Ereğli’de kâr %554 arttı, satışlar %56 büyüdü
Erdemir için çeyreklik veriler güçlü bir toparlanmaya işaret ediyor. Ereğli Demir Çelik’in çeyreklik net kâr büyümesi %554,32, çeyreklik satış büyümesi ise %56,67.
Esas faaliyet kârındaki yıllık %87,74 artış da operasyonel taraftaki güçlenmeyi destekliyor. Bununla birlikte 34,44 seviyesindeki F/K, listedeki daha düşük çarpanlı şirketlerle karşılaştırıldığında yatırımcının büyümenin devamlılığını sorgulamasını gerektiriyor.
CW Enerji’de yıllık kâr %316 büyüdü
CW Enerji yıllık net kârını %316,64 artırırken esas faaliyet kârındaki büyüme %41,78. Çeyreklik net kâr da %76,48 yükseliyor.
Ancak satış tarafında aynı hız yok: çeyreklik satış büyümesi %8,57. Bu nedenle CWENE bilanço analizi açısından bundan sonraki dönemlerde kâr artışının satış büyümesiyle desteklenip desteklenmeyeceği önemli olacak.
BİM’de faaliyet kârı net kârdan çok daha hızlı
BİM için farklı bir detay öne çıkıyor. Esas faaliyet kârındaki yıllık büyüme %154,72 iken net kâr büyümesi %31,82 seviyesinde.
Çeyreklik net kâr %125,43 artmasına rağmen satış büyümesi %9,62. Bu tablo perakende şirketlerinde operasyonel kârlılık, marjlar ve maliyet yönetiminin ayrıca incelenmesini gerekli kılıyor.
Aselsan’da satış büyümesi %32,64
ASELSAN yıllık net kârını %53,83, çeyreklik net kârını %61,34 artırdı. Çeyreklik satış büyümesi ise %32,64.
Hissenin yılbaşından bu yana getirisi %67,89’a ulaşırken F/K oranı 49,37. Dolayısıyla ASELS bilanço sonuçları güçlü büyümeye işaret ederken yatırımcı açısından değerleme çarpanı da denklemin önemli bir parçası.
Büyüme var ama fiyat ne kadarını satın aldı?
Tablonun yatırımcı açısından en önemli ikinci katmanı bilanço büyümesi ile hisse getirisi arasındaki ilişki. Katılımevim %738,23, Destek Finans Faktoring %260,54, Astor Enerji %190,42, Tüpraş %108,17 yükselmiş durumda.
Buna karşılık Enka İnşaat’ta yıllık net kâr %33,76 ve çeyreklik satışlar %41,80 artmasına rağmen yılbaşından bu yana hisse değişimi yalnızca %5,07. Gür-Sel Turizm’de de yıllık net kâr %18,56 büyürken hisse getirisi %7,68.
Bu iki şirket, “bilanço büyümesine fiyatın ne ölçüde eşlik ettiği” açısından listenin diğer tarafından okunabilecek örnekleri oluşturuyor.
11 şirketin bilanço karnesi
EREGL – Ereğli Demir Çelik: Esas faaliyet kârı +%87,74 | Net kâr +%47,52 | Çeyreklik satış +%56,67 | YB getiri +%61,44
ENKAI – Enka İnşaat: +%10,07 | +%33,76 | +%41,80 | +%5,07
TUPRS – Tüpraş: +%65,34 | +%135,86 | +%59,69 | +%108,17
BIMAS – BİM Mağazalar: +%154,72 | +%31,82 | +%9,62 | +%43,15
CWENE – CW Enerji: +%41,78 | +%316,64 | +%8,57 | +%35,52
CCOLA – Coca-Cola İçecek: +%34,61 | +%17,75 | +%5,69 | +%38,91
GRSEL – Gür-Sel Turizm: +%7,88 | +%18,56 | +%1,09 | +%7,68
ASELS – Aselsan: +%13,93 | +%53,83 | +%32,64 | +%67,89
ASTOR – Astor Enerji: +%4,55 | +%34,38 | +%1,78 | +%190,42
KTLEV – Katılımevim: +%566,68 | +%576,49 | +%84,98 | +%738,23
DSTKF – Destek Finans Faktoring: +%82,94 | +%88,01 | +%2,67 | +%260,54
Yatırımcı açısından burada üç veri birlikte takip edilmeli
Satış büyümesi şirketin iş hacmini, esas faaliyet kârı ana işindeki kazanç üretme kapasitesini, net kâr ise tüm gelir-gider kalemleri sonrasındaki sonucu gösteriyor. Üçünün birlikte yükselmesi büyümenin niteliğine ilişkin daha güçlü bir gösterge sunarken, fiyatın bu büyümeyi ne ölçüde önceden satın aldığı F/K ve hisse getirisiyle birlikte değerlendirilmeli.
