Türkiye Müteahhitler Birliği (TMB), Ekim 2024’te yayımlanan İnşaat Sektörü Analizi Raporu’nda sektördeki zorluklara dikkat çekti. “Ekonomi Yönetimlerinin Zor Kararı; Enflasyon mu, Büyüme mi?” başlıklı raporda, hem küresel hem de ulusal ekonomik koşulların inşaat sektörünü nasıl etkilediği değerlendirildi. Raporda, Türk müteahhitlerin yurt içinde finansman erişiminde ve projelerin tasfiyesinde zorluk yaşadığı, yurt dışında ise en büyük engelin teminat mektuplarının doğrudan kabul edilmemesi olduğu vurgulandı.
Rapora göre, Ocak-Eylül 2024 döneminde yurt dışı müteahhitlik hizmetleri, toplam 11,8 milyar dolar değerinde 161 projeyle genişledi. Türk müteahhitlerin en çok iş üstlendikleri ülkeler Suudi Arabistan (2,3 milyar dolar), Cezayir (1,7 milyar dolar), ve Gabon (1,2 milyar dolar) olarak sıralandı.
Küresel Rekabeti Zorlayan Teminat Mektubu Sorunu
Türk müteahhitlerin yurtdışında rekabet güçlerini olumsuz etkileyen en önemli sorunlardan biri, Türk bankalarının verdiği teminat mektuplarının bazı ülkelerde doğrudan kabul edilmemesi. Yurt dışı projeler için yüksek komisyon ödemek zorunda kalan müteahhitler, maliyetlerin artması nedeniyle rekabet avantajını kaybediyor. TMB Başkanı M. Erdal Eren, bu sorunun çözümü için Hazine ve Maliye Bakanlığı, BDDK, ve Eximbank’ın ilgili ülkelerle temasta bulunmasının önemini vurguladı.
Sıkılaşma Politikaları ve İnşaat Sektöründeki Yavaşlama
2024’ün üçüncü çeyreğinde sıkılaşma politikalarının etkisiyle kredi büyümesinin sınırlandırılması ve yüksek finansman maliyetleri, inşaat sektörünün büyümesini sınırlayan temel unsurlar oldu. Kamuda Tasarruf ve Tedbir Paketi çerçevesinde yeni yatırım yapılmaması ve kamu projelerinin yavaşlatılması, müteahhitlerin mali yükünü artırdı.
Konut Satışlarında Değişimler
Eylül ayında ilk el konut satışları %47,1 artarak 44 bin 858’e ulaştı. Ocak-Eylül döneminde ise yıllık bazda %12 artış kaydedildi. Buna karşın, yabancılara yapılan konut satışlarında %31 oranında düşüş yaşandı.
