HANDE BERKTAN
2022 yılını 164 bin 411 işgücü kaybı ile kapamış olan global teknoloji sanayisi, 2023 başından bugüne 244 bin 342 iş kaybı yaşadı.
Layoffs.fyi tarafından derlenen bilgilere nazaran 1,069 teknoloji şirketinin 244 bin 342 çalışanını işten çıkarttığı 2023 genelinde, işten çıkarmalara sebep en önemli etkenler, makroekonomik ortam kaynaklı maliyet düşürme planları, pandemide artan teknik takımlar ve kârlılığa giden çalkantılı yolda yapay zeka üzere yeni, yıkıcı teknolojiler kaynaklı yine yapılanma planları oldu. Devam eden tedarik zinciri problemleri, enflasyon da hem işletme, hem de tüketici harcamalarını etkileyerek sakinlik korkusuna yol açıyor.
Yıl şimdi bitmemiş olsa da Meta, Amazon, LinkedIn, Google, Salesforce, IBM, Microsoft, PayPal, Intel, eBay, Zoom üzere teknoloji devi şirketlerin yanı sıra pek çok şirket işten çıkarmalarda geçen yılı geride bıraktı. Bölümdeki kaynaklara nazaran, teknoloji şirketlerinin çalışanlarını işten çıkarmalarına yönelik üç temel argümanın altı çizilmekte.
Pandemide muhtaçlık duyulan teknik takımlarda kesintilere gidiliyor
İlk olarak, teknoloji şirketlerinin çok işe alım ve piyasa şartlarına ait sonsuz optimistlik devrinin akabinde rota düzeltmesine girdiğini belirtiliyor. Hatırlanacağı üzere, karantina periyodunda teknoloji şirketleri bu artışın sonucunda rekor seviyede kâr elde etti. Çevrimiçi aktivitede artan talebi karşılamak için işe alım çılgınlığını ateşledi.
Örneğin Meta bu periyotta çalışan sayısını neredeyse iki katına çıkarmıştı. Fakat şirket, bu yıl yaklaşık 11 bin çalışanı işten çıkaracaklarını duyurdu. İnsanların artık olağan rutinlerine dönmesiyle birlikte teknik hizmetlere olan talep azaldı ve yeni işe alınan şahıslara olan muhtaçlık da azaldı.
İkincil sebep olarak, ekonomik gerileme ihtimalinin teknoloji şirketlerinin prestijlerini felakete uğratmadan yine organize olmaları için bir muhafaza düzeneği sağladığını belirtiliyor. Takımlarını çok şişiren kimi teknoloji şirketleri maliyetleri kısma planlarında birinci olarak, işgücünde kesintiye gitmeyi tercih ediyor.
Kimi teknoloji şirketleri, yapay zeka teknolojileri kaynaklı işten çıkarıma gidiyor
Üçüncüsü, inovasyonun istikametinin ve üretken yapay zeka (AI) üzere araçların ortaya çıkmasının teknoloji şirketlerinin, çalışanlarının maharetlerini sorgulamaya teşvik ettiği lisana getiriliyor. Az lakin sayıları giderek artan kimi teknoloji firmaları, son aylarda personelleri işten çıkartmanın nedeni olarak yapay zekayı göstermekte. IBM CEO’su Arvind Krishna, verdiği bir röportajında, şirketin önümüzdeki yıllarda yerini yapay zekanın alabileceğini düşündüğü insan kaynakları üniteleri üzere durumlarda çalışanlar için işe alımları duraklatmayı seçtiğini söylüyor.
Diğer bir örnek ise bulut depolama teknoloji şirketi Dropbox. Şirket, yapay zekayı münasebet göstererek işgücünün yaklaşık yüzde 16’sını, yani yaklaşık 500 kişiyi işten çıkaracağını açıklamıştı.
İşten çıkarmaların bu periyotta teknoloji şirketlerinin tüm problemlerine sihirli bir deva olabileceğine dair somut bir ispat yok üzere görünse de, bu, kısa vadede başvurulacak strateji haline geldi. Uzmanlar yakın gelecekte öteki işten çıkarmaların da olabileceğine inanıyor lakin bu cins kestirimlerin teknoloji meraklıları için berbat bir durum manasına gelmemesi gerektiğini belirtiyor.
