Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) Başkanı İbrahim Ömer Gönül, Türkiye Kurumsal Yatırımcı Yöneticileri Derneği’nin (TKYD) 5. Portföy Yönetimi Zirvesi’ne katıldı. Zirvede konuşan Gönül, Türkiye’de fon yönetimi sektörünün son yıllarda hızlı bir dönüşüm yaşadığını söyledi. Gönül, 87 portföy yönetim şirketinin toplam 11,2 trilyon TL’lik fon büyüklüğünü yönettiğini belirterek yatırım fonlarında güçlü artışlar yaşandığını vurguladı.
Fon ekosisteminin gelişimi ve güncel veriler
Sektörün hem büyüklüğü hem ürün çeşitliliği hem de yatırımcı tabanının genişlemesi bakımından önemli bir dönüşüm sürecinden geçtiğini ifade eden Gönül, fon ekosisteminin sadece yurt içi tasarruf sahipleri için değil, uluslararası yatırımcılar tarafından da yakından izlenen, güven duyulan ve giderek daha fazla ilgi gösterilen bir yapıya ulaştığını söyledi. Gönül, Kurul olarak sektörün ihtiyaçlarına zamanında ve yerinde çözümler üretmenin ve piyasa koşullarına hızlı uyum sağlamanın öncelikler arasında yer aldığını belirtti.
Hâlihazırda 87 portföy yönetim şirketinin 11,2 trilyon TL’lik fon büyüklüğünü yönettiğini aktaran Gönül, Kasım sonu itibarıyla 1.954 menkul kıymet yatırım fonu, 24 gayrimenkul yatırım fonu, 441 girişim sermayesi yatırım fonu, 390 emeklilik yatırım fonu ve 28 borsa yatırım fonunun bulunduğunu bildirdi. Menkul kıymet yatırım fonlarının toplam değerinin 7,3 trilyon TL, gayrimenkul yatırım fonlarının 182 milyar TL, girişim sermayesi yatırım fonlarının 352 milyar TL, emeklilik yatırım fonlarının 2,1 trilyon TL ve borsa yatırım fonlarının 284 milyar TL seviyesinde olduğu kaydedildi.
Fonlara yönelik düzenleme ve denetim çalışmaları
Portföy yönetim şirketlerinin yönettiği fon sayısındaki hızlı artışın, fon yönetiminden raporlama süreçlerine ve bağımsız denetime uzanan geniş bir alanda yeni ihtiyaçlar doğurduğunu söyleyen Gönül, fonların sermaye piyasalarının büyümesinde ve yatırımcı sayısının sağlıklı şekilde artmasında stratejik öneme sahip olduğunu ifade etti.
Gönül, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in başkanlığındaki son Finansal İstikrar Komitesi toplantısında serbest fonlar ve para piyasası fonlarındaki gelişmelerin ele alındığını, bu enstrümanların finansal istikrara etkileri ile alınabilecek makro ihtiyati tedbirlerin değerlendirildiğini aktardı. “Yanlışı olanın gözünün yaşına bakmayız.” diyen Gönül, fon ekosisteminin güçlenmesi, derinleşmesi ve en yüksek standartlarda ilerlemesi için gerekli tüm düzenlemelerin ivedi şekilde hayata geçirileceğini, uygulamadaki sorunlar ve sektör önerilerinin düzenlemelerin omurgasını oluşturmaya devam edeceğini belirtti.
SPK Başkanı Gönül: “(Fonlarda) Kötü niyetli kullanımların önüne geçeceğiz”
Sermaye Piyasası Kurulu Gönül, kötü niyetli kullanımların önüne geçmek için fonlarda bazı tedbirleri alarak belli değişiklikleri sürekli yaptıklarını belirtti.
Gönül, Türkiye Kurumsal Yatırımcı Yöneticileri Derneği 5. Portföy Yönetim Zirvesi’nde gazetecilerin sorularını yanıtladı.
Sermaye Piyasası Kurulu’nun Bankacılık Kanunu’ndaki gibi bir sınırlamaya gidip gitmeyeceğine yönelik soruya Gönül, “Bankacılık nizamı demek çok doğru olmayabilir ama fonlarla ilgili zaten sürekli bir değişim içerisindeyiz. Belli tedbirler, belli değişiklikler sürekli yapıyoruz. Sektörün önünü açmak zorundayız. Bu konuda çalışmalarımız her zaman var. Bunlara devam edeceğiz. Kötü niyetli kullanımların önüne geçeceğiz. Bunun yanı sıra sektörün önünü açmak için elimizden geleni yapıyoruz.” şeklinde cevap verdi.
Gönül, fonlarla ilgili çalışmalarda gelinen aşamaya ilişkin yöneltilen soruyu, “Çok detaylandırmadık. Ama mutlaka bu çalışmaları nihayetlendirilmeden önce hem sektörle hem de sizlerle paylaşacağız. Şimdi çok çeşitli fonlarımız var. Burada çalışma her zaman var, her zaman düzenliyoruz. Ama spesifik olarak belli bir fonda, belli bir düzenleme demek çok yanlış olur. Bizim burada söyleyebileceğimiz, sektörü rahatlatacak, daha şeffaf ve daha güvenli olması için gerekli çalışmaları yapıyoruz.” şeklinde yanıtladı.
Çalışma için bir tarih vermenin mümkün olup olmadığına yönelik soru üzerine Gönül, bu çalışmaların sonuçlanmasının çok uzun sürmeyeceğini ifade ederek, “Ama biz bu tür çalışmalarda genellikle geçişli tarih vererek yani şu tarihten itibaren diyerek sektörü ve yatırımcıları rahatsız etmeyecek şekilde düzenlemeyi zamanın içerisinde hayata geçirerek yapmayı tercih ediyoruz.” ifadelerini kullandı.
Gönül, bunun bir düzenleme paketi olmayacağını vurgulayarak, şunları söyledi:
“Yani düzenlemeler zaten sürekli devam ediyor. Buradaki düzenlemeleri zamana bölerek yapmaya devam edeceğiz. Ama buradaki tek bizim için önemli olan hem yatırımcı menfaatini korumak hem de sektörü rahatsız etmemek. Yani zaten bunları sektörle birlikte karar veriyoruz.”
“Kötüye kullanım, yatırımcıyı zarar ettiren herhangi bir şeye müsaade etmemiz mümkün değil”
SPK Başkanı Gönül, cezalarda hapis cezasının yanı sıra farklı ceza türlerinin uygulanıp uygulanmayacağı konusundaki soruyu ise “Şimdi cezalarımız bizim belli zaten. Cezalar kanunda yer almak zorunda. Kötüye kullanım, yatırımcıyı zarar ettiren herhangi bir şeye müsaade etmemiz mümkün değil. Bunun için zaten gerekli cezaları gerekirse Meclisimiz takdir ederse artıracaktır. Bunun dışında da cezaları gerektiği şekilde elimizden geldiğince uygulamaya devam ediyoruz.” şeklinde yanıtladı.
Gönül, hiçbir düzenlemenin etki analizi olmadan yapılmayacağının altını çizdi.
Onun için önce etki analizlerini yapacaklarını belirten Gönül, “Bunu sektörle paylaşacağız. Sektörden gelen geri bildirimlere göre de tekrar düzenlemeleri gözden geçirip ondan sonra karar veriyoruz.” dedi.
Gönül, şu an sektörden gelen talepler hakkında da, “Şimdi biz talepleri topluyoruz, dinliyoruz. Bugün de burada olmamızın nedenlerinden bir tanesi bu. Sektörle her zaman bir arada çalışıyoruz. Gelen talepleri topladıktan sonra çalışmadık, nihayetlerle çalışıyoruz.” açıklamasında bulundu.
Manipülasyonlarla ilgili olarak sorulan soruyu Gönül, “Burada verilecek mesaj zaten bellidir. Gerekli suç duyurularını yapıyoruz ve bunlar da sonuçlanıyor biliyorsunuz. Yani burada söyleyecek çok fazla bir şey yok.” diye cevapladı.
Gönül, halka arz konusuna ilişkin olarak da şu değerlenmeleri yaptı:
“Halka arz ivmesi diye bir şey söylemek aslında çok doğru değil. Halka arz bizim standart işlerimizden sadece bir tanesidir. Tabii ki standart işlerimize devam ettiğimiz gibi halka arzlara devam ediyoruz. Halka arzların biraz daha farklılığı piyasadaki talebi ön görerek devam etmek zorundayız. Onun için mutlaka halk arzları devam edecek ama piyasa talebini piyasadaki gelen beklentiyi de göz önüne alarak halk arzlara devam edeceğiz.”
