Kızıldeniz’de yaşanan güvenlik sorunun, ticarete olumsuz yansımaları devam ediyor.
Bloomberg HT yayınına katılarak bahse ait değerlendirmelerde bulunan Kıta ojistik CEO’su Emre Eldener, kimi bölgelerden ulaşım mühletinin iki katına çıktığını bunun da maliyetleri katladığını belirterek, ithalat ve bilhassa ihracatta rekabet gücünü öldürdüğünün altını çizdi.
Eldener’in dikkat çektiği noktalar özetle şöyle;
ihracattaki navlunlar 3-4 katına çıktı bir anda. Süveyş’ten geçmek için gemiler konteyner başına bin 200 dolar ek masraf talep ediyor, bilhassa mal bedeli düşük ihracatlarda ekstra yüzde 10-15 maliyet rekabet gücünü öldürüyor.
Kızıldeniz rotasında pek çok global firma rotasını değişti. Uzakdoğu’dan 30 günde gelen mallar iki katı müddette ulaşıyor. Mühlet ikiye katıldığında maliyet de iki üç katına çıkıyor. Şangay’dan İstanbul’a 2 bin 500 dolara gelen konteyner artık 6 bin dolara geliyor. Bu da ihracattaki rekabeti zorluyor. Zira bizim ithalatın kıymetli kısmı son tüketim için değil, ihracat için yapılan eserlerden oluşuyor. Kıymette hafif mallar ihraç ediyorsanız, bir konteynerde ekstra yüzde 10-15 maliyet rekabet gücünüzü elinizden alır hale geliyor.
“İklim değişikliğinin de tesiri kelam konusu”
İran’nın da savaş gemisi göndermesi işlerin düzgünce ısınması manasına gelebiliyor. 2022 Ocak-Ekim ayılarında taşıma ve hizmet ihracatı 15,7 milyar dolarkan bu yıl Ocak-Ekim periyodunda 11,9 milyar dolara düşmüş durumda.
Kuraklık nedeniyle Panama kanalından geçişlerde meseleler var. Orası İstanbul Boğazı üzere değil su ölçüsü çok azaldığı için büyük gemiler geçmekte zorlanıyor.
Panama kanalından da geçişlerde 3-4 hafta beklemeler başlayınca, bu sefer Güney Amerika’ya dolaşmak durumunda kalıyor…
Lojistik işinde iklim krizinin de etkilei olacak. Bu tesir şimdilik olumlu. ABD’den Uzak Doğu’ya sevkıyatlar Kuzey Buz Denizi’nin erimesi ile gemiler için yeni rotalar oluştu. Ulaşım kısa transit mühletlerle yapılmaya başlandı. Ancak ne kadar sürer bilinmez.
Volga-Don ortası olağan şartlarda donar. Artık bu kanalın donuk kaldığı müddet çok daha az böylelikle geçişler daha kolay, tahminen bir müddet daha hiç donmayacak. Bu şimdilik düzgün ancak sonra ne olur bilinmez…
“Şoförleri Avrupa’ya kaptırıyoruz”
Bu sıralar yaşanan kıymetli bir sorun da sürücü sorunu. Türkiye’de 65 yaş üzeri sürücülere profesyonel çalışma müsaadesi verilmiyordu, artık süreksiz olarak bu hudut 69’a çıkarıldı. Bir sürücü vize alınca Avrupa’da çabucak iş veriliyor, çalışma müsaadesi ve oturma müsaadesi ve daha güzel fiyat verildiği için sürücüleri kaptırıyoruz.
Bu nedenle yaş hududunun kalıcı olarak 69’a çıkarılmasını istiyoruz. Avrupa’da sürücüler 70 yaşına kadar müsaade almaksızın çalışabiliyor.
