Çin ekonomisindeki yavaşlama, emtia piyasalarında düşük talep sorununu yeniden gündeme getiriyor. Uzmanlar, mevcut durumu 2015 yılında yaşanan emtia kriziyle kıyaslıyor.
Son birkaç yılın dikkat çeken emtia rallisi, bu yıl sönük geçti. Çin ekonomisindeki yavaşlama, petrol, bakır ve diğer emtialara olan talebi olumsuz etkilerken, yatırımcılar 2015 yılında yaşanan borsa çöküşü ve emtia piyasalarındaki küresel düşüş olasılığı konusunda endişeli. MarketWatch’un haberine göre, Leverage Shares Kıdemli Araştırma Uzmanı Sandeep Rao, “Çin ekonomisinin iç tüketim motoru tekliyor gibi görünüyor. Gayrimenkule olan ilgi azalıyor ve internet satışları değerlerini korumak için indirim stratejilerine ihtiyaç duyuyor” dedi.
Standard & Poor’s Goldman Sachs Emtia Endeksi (S&P GSCI), Nisan ayında zirveye ulaşarak yılın başından itibaren %12,4 oranında yükselmişti. Ancak endeksin güncel performansı yılın başından bu yana sadece %3,18’lik bir artışı işaret ediyor. Aynı süreçte endeksin endüstriyel metaller alt birimi %1,35, enerji alt birimi ise %4,73 oranında yükseldi.
Çin’in son dönemde ekonomiyi destekleme çabaları, emtia talebi endişelerini hafifletmeye yetmedi. Çin Merkez Bankası (PBOC), geçtiğimiz hafta politika faizlerini beklenmedik şekilde düşürdü ve 7 günlük ters repo faizini %1,80’den %1,70’e çekti. Perşembe günü ise orta vadeli borç verme oranlarını %2,5’ten %2,3’e indirdi.
Rao, faiz indiriminin harcamaları teşvik etmeyi amaçlamış olabileceğini, ancak bu durumun Çinli tüketicilerin tasarruf etmeye daha meyilli hale gelmesine yol açtığını belirtti.
Çin’in CSI 300 Endeksi, 20 Mayıs’ta bu yılın en yüksek seviyesinden itibaren %7,6 geriledi. Hang Seng Endeksi ise yılın zirvesinden %13,3 oranında düşüş yaşadı.
2015 Krizi
Endekslerdeki zayıflık, emtia fiyatlarındaki küresel düşüş ve Çin ekonomisindeki yavaşlamanın 2015 yılında yaşanan emtia çöküşünü hatırlatıyor. O dönemde PBOC, gösterge faiz oranlarını ve mevduat oranlarını düşürme adımları atmıştı.
Mayıs 2015’te Çin hisse senetleri, ABD-Çin Ekonomik ve Güvenlik İnceleme Komisyonu tarafından ‘olağanüstü düşüş’ olarak tanımlanan bir krizle karşılaşmıştı. Rao, Çin’in üretimindeki zayıflığın 2015-2016 dönemindeki borsa çöküşüne yol açan sebeplerle benzerlik taşıdığını söyledi.
Rao, “Çin ekonomisinin kırılganlığı aynı anda hem yerel hem de küresel stratejik sorunlardan kaynaklanıyor” dedi ve Batı’nın tüketim hacimlerini azalttığını, Çin ekonomisinin ise uzun vadede Hindistan ve Vietnam gibi ülkelerden gelen rekabetle karşı karşıya olduğunu ekledi.
Ancak Rao, emtiaların destek bulması için birden fazla yol olduğunu belirtti. Hindistan’ın iç tüketimi, Güneydoğu Asya’nın birçok bölgesinde ve Latin Amerika’da olduğu gibi artmaya devam ediyor.
Abrdn ETF Ekibi Yatırım Stratejisi Başkanı Robert Minter, emtiaların 2015 yılından çok farklı bir durumda olduğunu ifade etti. Minter, “Envanter seviyeleri şu anda çok daha düşük ve bu da herhangi bir fiyat düşüşüne karşı tampon sağlıyor” dedi. Ayrıca Çinli yetkililerin, ABD’deki başkanlık seçimleri sonuçlanana kadar ekonomiyi canlandıracak teşvikler sunma niyetinde olmadığını belirtti.
Değerli Metallerin Durumu
Themes ETF Başkan Yardımcısı ve Yatırım Stratejisti Taylor Krystkowiak, değerli metallerin emtialardaki geri çekilmelere karşı direnç gösterdiğini ve güvenli liman itibarlarını sürdürdüğünü söyledi. Krystkowiak, 2015 çöküşü sırasında altın ve gümüşün yıl boyunca sırasıyla %10,2 ve %11,8 oranında gerilediğini, aynı dönemde bakır, nikel, alüminyum, çinko, çelik ve petrolün en az %20 değer kaybettiğini hatırlattı. Bu yıl emtia fiyatlarındaki geri çekilmeye rağmen, değerli metallerin yine endüstriyel metallerden daha iyi performans gösterdiğini belirtti. Gümüş, bakır ve platin düşerken altın yükselişini sürdürdü.
