Devrimci Personel Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) Araştırma Merkezi (DİSK-AR) son vakitlerde kamuoyunda tartışılan hissedilen (algılanan) enflasyona ait ayrıntılı bilgileri kamuoyu ile paylaştı.
DİSK AR tarafından yapılan açıklamada, Ocak 2024 ayı sonunda kamuoyuna yansıyan tartışmaların akabinde yapılan müracaatlar ve çalışmalar sonucunda hissedilen (algılanan) enflasyona ait TÜİK ham datalarına ulaşıldığı belirtildi. Raporda son üç yılın dataları yer aldı.
TÜİK’in ham bilgilerinden (mikro bilgi setleri) yararlanılarak yapılan çalışmada açıklanan enflasyon ile hissedilen enflasyon ortasında büyük farklar olduğu görüldü. Açıklamada, datalara ait metodolojik açıklama ve detaylar da yer aldı.
TÜİK’te var
Hissedilen enflasyona ait dataların TÜİK tarafından aylık olarak yapılan Tüketici Eğilim Anketi’nden elde edilen Tüketici Eğilim Araştırması’nda yer aldığının belirtildi.
Araştırma, TÜİK İstanbul Bölge Müdürlüğü Bilgi Araştırma Merkezi’nden (VAM) ulaşılan Tüketici Eğilim Anketi’ne ilişkin hissedilen enflasyonun 2021, 2022 ve 2023 yıllarına aylık olarak yer verdi.
Buna nazaran, 2023 yılında hissedilen enflasyon, açıklanan (resmi) enflasyonun yaklaşık iki katı oldu. Ortalama hissedilen enflasyon 2023’teki ortalama açıklanan (resmi) enflasyonun 53 puan üzerinde hesaplandı.
2022 yılında hissedilen enflasyon ortalama 98,44 iken ortalama açıklanan enflasyon yıllık ortalama yüzde 71,98 olarak gerçekleşti. Böylelikle resmi enflasyon ile hissedilen enflasyon ortasındaki fark 36,8 puan oldu.
2021 yılında ise ortalama hissedilen enflasyon yüzde 56,39, ortalama açıklanan enflasyon yüzde 19,42 ve ortadaki fark 34,91 puan oldu.
2023 Aralık ayında açıklanan enflasyon yüzde 64,8 iken tüketicilerin hissettiği enflasyon yüzde 100,5 oldu. Böylelikle iki oran ortasındaki puan farkı 35,8 olarak gerçekleşti.
Öte yandan 2023 yılında iki oran ortasındaki puan farkının en yüksek olduğu ay Mayıs oldu. Mayıs’ta açıklanan enflasyon yüzde 39,6 iken hissedilen enflasyon yüzde 107 olarak kaydedildi.
Avrupa’da açıklanıyor
Araştırmada, Avrupa Birliği (AB) ve Türkiye’de Hissedilen ile açıklanan enflasyon ayırımının hem uygulamada hem de literatürde geniş bir yer tuttuğuna yer verilerek, Avrupa Merkez
Bankası (AMB), ABD Merkez Bankası (FED), Almanya Merkez Bankası (DBB) ve Japonya Merkez
Bankası (BOJ) dahil pek çok ülkede hissedilen (algılanan) ve beklenen enflasyon ölçülerek açıklandığı söz edildi.
Açıklamada, 2023 sonu prestijiyle AB ülkelerinde algılanan enflasyon yüzde 9,5, açıklanan enflasyon yüzde 2,4 olduğu bilgisi de yer aldı.
