Yapay zekâ alanındaki hızlı gelişmeler, Nvidia, Broadcom ve AMD gibi önde gelen çip üreticilerinin piyasa değerlerini artırırken, şirketlerin çalışanlarını elde tutma stratejilerini de ön plana çıkardı. Hisse bazlı ödemelerle çalışanlarına uzun vadeli bağlılık sağlayan bu şirketlerde, bazı çalışanların sahip olduğu hisse paketleri yüzde 300’ün üzerinde değer kazandı. Ancak hak ediş süresi tamamlanmadan işten ayrılmaları halinde büyük meblağlardan vazgeçmek zorunda kalıyorlar.
Çip üreticileri, çalışanlarını elde tutmak için sınırlı hisse senedi (RSU) paketlerini kademeli hak ediş sistemiyle dağıtıyor. Bu yöntem, çalışanları şirkette uzun süre tutarken, erken ayrılma durumunda önemli mali kayıplar yaratıyor. Bir Nvidia çalışanı, “Şimdi ayrılsam mevcut maaşımı başka bir yerde bulmam mümkün değil. Hisselerim hak edene kadar beklemek zorundayım” ifadeleriyle durumu özetledi.
RSU’lar, Amazon ve Google gibi teknoloji devlerinde yıllardır kullanılan bir uygulama. Artık çip üreticilerinde de aynı yöntem, “altın kelepçe” olarak nitelendiriliyor. Business Insider’a konuşan çalışanlar, hisse değerlerinin artmasıyla bazı kişilerin adeta “yarı emeklilik” moduna geçtiğini aktardı.
2023’ten bu yana Nvidia, Broadcom ve AMD’nin hisse performansı büyük teknoloji şirketlerinin gerisinde kalmadı. Örneğin 2023’te 488 bin dolarlık RSU paketi verilen bir Nvidia çalışanının hisse değeri bugün 2,2 milyon doları aştı. Broadcom’da ise 66 bin dolarlık paket 265 bin dolara yükseldi. Bazı çalışanların paketleri yüzde 300-350 oranında değer kazandı.
Şirketler de bu sistemden memnun. Nvidia’nın yıllık raporuna göre, RSU’lar çalışan bağlılığını artırıyor; işten ayrılma oranı 2023’te yüzde 5,3 iken 2025’te yüzde 2,5’e geriledi. Broadcom ise küresel gönüllü ayrılma oranının sektör ortalamasının altında olduğunu ve hisse ödüllerinin uzun vadeli bağlılık için etkili olduğunu açıkladı.
Nefes’ten Ömür Kırbaşlı’nın haberine göre RSU’larda son dönemde görülen yeniliklerden biri ise “ön yüklemeli” hak ediş modeli. Bu yöntemle çalışanlar, ilk yıl daha büyük bir hisse payı alıyor; hem yetenek çekmek hem de performansı ödüllendirmek amacıyla kullanılıyor.
Yapay zekâ çağında çip üreticileri, sadece teknolojileriyle değil, çalışanlarını elde tutma stratejileriyle de ön plana çıkıyor. RSU’lar, hem çalışanlara milyonlar kazandıran bir fırsat hem de onları şirketlerine sıkı sıkıya bağlayan bir araç haline geldi.
