TBMM’de, 2025 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ve 2023 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanunu tekliflerinin kabul edilmesiyle sona eren bütçe maratonu, renkli ve dikkat çekici olaylarla gündem oldu.
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (TBMM) 22 Ekim’de Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın sunumuyla başlayan bütçe maratonu, 2025 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ve 2023 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanunu tekliflerinin TBMM Genel Kurulunda kabul edilmesiyle sona erdi.
Plan ve Bütçe Komisyonunda, 39 gün süren bütçe görüşmelerinde milletvekilleri 235 saat 42 dakika mesai yaptı. Görüşmelerde, Komisyon üyeleri dahil 267 milletvekilinin toplam 1330 söz talebi karşılandı, böylece Meclisteki milletvekillerinin yaklaşık yüzde 45’i bu müzakerelere doğrudan katılarak katkıda bulundu.
Yoğun mesai, çarpıcı anlar
Komisyonda, milletvekilleri en fazla mesaiyi 13 saat 59 dakikayla Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının bütçesi üzerinde yaptı.
Plan ve Bütçe Komisyonunda, 2025 yılı bütçesi en kısa sürede kabul edilen kurum ise TBMM oldu. TBMM’nin 2025 yılı bütçesi komisyonda 6 saat 37 dakikada kabul edildi.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, bakanlığın bütçe görüşmeleri için Plan ve Bütçe Komisyonuna İzmir Körfezi’nden aldığı bir şişe kirli deniz suyuyla katıldı. Komisyonda İzmir Körfezi ve kirli su üzerine tartışma yaşandı.
İçişleri Bakanlığının bütçe görüşmesi öncesinde, CHP milletvekillerinin İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya ve Komisyon Başkanı Mehmet Muş’un komisyon toplantı salonuna girişini engellemeye çalışması üzerine Komisyonda arbede yaşandı.
TBMM Genel Kurulunda, 2025 yılı bütçesinin görüşmelerinde 180 saat mesai yapıldı.
Genel Kurulda, 452 milletvekilinin 1239 söz talebi karşılandı.
Genel Kurul, bütçe görüşmeleri sırasında en uzun mesaiyi 16 saat 26 dakika ile 18 Aralık’ta, 2025 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi’nin maddeleri üzerinde yaptı.
Genel Kurul’un en kısa süren bütçe mesaisi ise, 12 saat 2 dakika ile Genel Kurul’da bütçe görüşmelerinin başladığı 9 Aralık’ta gerçekleşti.
Kömür karası
Genel Kuruldaki görüşmeler sırasında Meclis kürsüsünde ilginç anlar da yaşandı. CHP Adana Milletvekili Müzeyyen Şevkin, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının bütçesi üzerine söz aldığı kürsüde, maden kazalarında hayatını kaybeden işçilere dikkati çekmek için yüzüne “kömür karası” sürdü.
12 Aralık 2023’teki bütçe görüşmelerinde Genel Kurulda kalp krizi geçiren ve 14 Aralık’ta kaldırıldığı hastanede yaşamını yitiren Saadet Partisi Kocaeli Milletvekili Hasan Bitmez, 12-14 Aralık’taki görüşmeler sırasında anıldı. Grup Başkanvekilleri ve milletvekilleri yerlerinden söz alarak Bitmez’in vefatından duydukları üzüntüyü dile getirdi.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği ile Sanayi ve Teknoloji bakanlıklarının 2025 yılı bütçelerinin görüşmeleri sırasında, CHP Tekirdağ Milletvekili İlhami Özcan Aygun’un, Marmara Denizi ile Ergene Nehri’nden getirdiği su örneklerinin yanı sıra Kazdağları’nda kesilen ağaçların parçalarını Bakan Murat Kurum’un önüne bırakması üzerine Genel Kurulda tartışma yaşandı.
Kurum’un Bakanlığının bütçesini sunmak üzere çıktığı Meclis kürsüsünde, yapay zeka ile oluşturulan üzerinde “2034 İzmir Körfezi” yazan fotoğrafı kürsüden göstermesine bazı muhalefet milletvekilleri itiraz etti.
TBMM Başkanvekili Önder’den Kmer dilinde selamlama
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş 12 Aralık’ta Meclis’i ziyarete gelen Kamboçya Senato Başkanı Hun Sen ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği ile Sanayi ve Teknoloji bakanlıklarının 2025 yılı bütçelerinin görüşmeleri sırasında, Genel Kurulu ziyaret etti.
Kordiplomat Locası’ndan bir süre Genel Kurulu takip eden Hun Sen’i anons eden TBMM Başkanvekili Sırrı Süreyya Önder, konuk Senato Başkanı’nı Kmer dilinde selamladı.
Gençlik ve Spor Bakanlığının 2025 yılı bütçesi üzerinde söz alan MHP Kocaeli Milletvekili Saffet Sancaklı’nın “600 milletvekilimizin 400’ü obez ve aşırı kilolu. Bunun, 2 nedeni var. Biri beslenme, diğeri de hareketsiz bir yaşam yani spor kültürümüzün olmaması.” ifadesi dikkati çekti.
“Ofsayt kaldırılsın” önerisi
Yine aynı bakanlığın bütçesi üzerinde söz alan CHP Erzincan Milletvekili Mustafa Sarıgül ise “hızlı futbol için mutlaka ofsaydın kaldırılması şarttır.” diye konuştu.
Bazı milletvekillerinin gülümsediğini fark eden Sarıgül, “Ofsayt kalksın diye Fransız Arsene Wenger söylerken problem yok. Erzincanlı Mustafa Sarıgül söylerken de bıyık altından gülüyorsunuz.” karşılığını verdi.
Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak’ın sunumu sırasında ise bazı CHP milletvekillerinin yerlerinden Bak’a sataşması ve AK Parti milletvekillerinin Bak’ı alkışlaması, Genel Kurulda tartışmalara neden oldu.
Bak’ın milletvekillerinin sorularını yanıtlamaya başladığı sırada ise CHP milletvekilleri tepki göstererek sırtlarını döndü.
Kültür ve Turizm Bakanlığının bütçesi görüşülürken de CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer fiyatları eleştirmek için kürsüye içinde patates bulunan poşetle çıktı.
Rögar kapağı maketiyle kürsüye çıktı
Hazine ve Maliye Bakanlığının 2025 yılı bütçesi üzerinde söz alan AK Parti İstanbul Milletvekili Adem Yıldırım, kürsüye rögar kapağı maketi ile çıktı. İstanbul’da rögar kapağının metrobüs kapısını kırarak insanların yaralanmasına neden olduğunu belirten Yıldırım, İstanbul Büyükşehir Belediyesini eleştirdi.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının bütçe görüşmeleri sırasında, Türkiye İşçi Partisi (TİP) İstanbul Milletvekili Sera Kadıgil’e, Genel Kurulda sarf ettiği sözlerin sükuneti ve çalışma düzenini bozucu nitelikte olduğu gerekçesiyle Meclis İçtüzüğüne göre uyarı cezası verildi.
“Kağıt uçak” tartışması
2023 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanunu Teklifi’nin maddeleri üzerindeki görüşmeler sırasında, CHP Balıkesir Milletvekili Serkan Sarı’nın, Balıkesir Havalimanı’na 6 yıldır uçak inmediğini dile getirerek, yanında getirdiği kağıt uçağı kürsüden milletvekillerine doğru uçurması tartışmaya neden oldu.
AK Parti Konya Milletvekili Mehmet Baykan KAAN’ın üretildiği bir Türkiye’de Genel Kurulda kağıttan uçak uçurulduğunu ilk defa gördüğünü söyledi.
Bahçeli’nin rozeti ve sonbahar kış modası
2025 yılı bütçe görüşmelerinin son gününde, TBMM Genel Kurulunda bütçe görüşmelerini takip eden MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin “Türkiye Cumhuriyeti, Yeni Yüzyıl Yeni Türkiye, 2023-2123” yazılı yüzük ve rozeti dikkati çekti.
Öte yandan, bütçe maratonunda bazı milletvekillerinin 2024/25 sonbahar kış modasını oluşturan kırmızı tonlarını kıyafetlerinde tercih ettiği görüldü.
