Avrupa Merkez Bankası (ECB), piyasa beklentileri doğrultusunda yılın ikinci faiz indirimine giderek mevduat faiz oranını 25 baz puan, ana refinansman faizi ve marjinal borçlanma faizini 60’ar baz puan indirdi.
Bankanın para politikasına ilişkin açıklamada, mevduat faiz oranını yüzde 3,75’ten yüzde 3,50’ye indirdiği belirtildi.
Banka refinansman faizi ve marjinal borçlanma faizini uzun süredir üzerinde çalışılan teknik bir ayarlamayla 60 puan düşürerek sırasıyla yüzde 3,65 ve yüzde 3,90’a indirdi.
Böylece, para politikasına yönelik yılın 6. toplantısında hem refinansman faizi hem de marjinal fonlama faizi için Mart 2016’dan, mevduat faizi için ise Eylül 2019’dan bu yana ikinci indirim geldi.
ECB, Haziran 2024’te 5 yıl sonra 3 temel politika faizini 25 baz puan indirmişti.
ECB’nin bugünkü kararı Euro Bölgesi genelinde yavaşlayan ekonomik büyüme ve ağustosta bankanın yüzde 2’lik hedefine doğru gerileyen soğuyan enflasyondan sonra geldi.
Karar metni
Faiz kararı metninde ECB, son enflasyon verilerinin geniş ölçüde beklendiği gibi geldiği ve ECB’nin son ekip projeksiyonunun önceki enflasyon görünümünü teyit ettiği belirtilerek, bu nedenle kısıtlayıcı para politikasının gevşetilmesinin “uygun” olduğu ifade edildi.
ECB’nin uyguladığı para politikasının finansman koşullarını kısıtlayıcı tuttuğuna yer verilen açıklamada, “ECB Yönetim Konseyi, uygun kısıtlama seviyesini ve süresini belirlemek için verilere bağlı ve toplantıdan toplantıya bir yaklaşım izlemeye devam edecektir.” ifadeleri yer aldı.
ECB Yönetim Konseyi’nin enflasyonun yüzde 2’lik orta vadeli hedefine yönelik kararlılığının devam ettiği kaydedilen açıklamada, Yönetim Konseyi’nin belirli bir faiz patikası için önceden taahhütte bulunmayacağı tekrarlandı.
ECB’nin açıklamasında, çalışan ücretlerinin hala yüksek bir hızda arttığı için yurt içi enflasyonun yüksek kalmaya devam edeceği belirtilerek, “Bununla birlikte, iş gücü maliyeti baskıları hafifliyor ve karlar, yüksek ücretlerin enflasyon üzerindeki etkisini kısmen tamponluyor.” ifadeleri kullanıldı.
Açıklamada, “Yönetim Konseyi, uygun kısıtlama seviyesini ve süresini belirlemek için verilere bağlı ve toplantıdan toplantıya bir yaklaşım izlemeye devam edecektir. Özellikle, faiz oranı kararları, gelen ekonomik ve mali veriler ışığında enflasyon görünümüne, enflasyonun ana dinamiklerine ve para politikası aktarımının gücüne ilişkin değerlendirmesine dayanacak. ECB Yönetim Konseyi belirli bir faiz patikası için önceden taahhütte bulunmamakta.” yorumu yapıldı.
ABD ile getiri farkı iyice arttı
Bankanın bu kararıyla ABD ile arasındaki getiri farkı da arttı. Fed Temmuz 2023’ten bu yana politika faizini yüzde 5,25 ila 5,5 aralığında tutuyor.
Enflasyonun Fed’in yüzde 2’lik hedefine yaklaşması ve ekonomik yavaşlamaya dair bazı işaretlerin ortaya çıkmasıyla 17-18 Eylül’de toplantısında politika faizini 25 baz puan düşürmesi bekleniyor.
ECB söz konusu kararla, Euro Bölgesi’nde Ekim 2022’de yüzde 10,6 ile zirveye ulaşan yıllık enflasyonun ağustosta yüzde 2,2’ye düşmesine tepki vermiş oldu.
Orta vadede yüzde 2’lik enflasyon hedefleyen ECB’nin tahminlerine göre bu hedef uzak değil.
Yüksek enflasyonla faizleri artırarak mücadele eden ECB, Temmuz 2022’den bu yana art arda 10 toplantıda faiz oranlarını 450 baz puan artırmıştı.
Eylül 2023’teki toplantısında mevduat faizini yüzde 4’e yükselten Banka, ekim, aralık, ocak, mart ve nisan toplantılarında değişikliğe gitmedi. Bu durum tüketiciler için kredi maliyetlerini artırırken, imalat, inşaat ve diğer sektörlerdeki yatırımları daha pahalı hale getirerek ekonomiyi yavaşlatıyordu.
Euro Bölgesi’nde enflasyon 2022 yazında keskin şekilde yükseldiğinde, ECB faiz oranlarını artıran son büyük merkez bankalarından biri olmuştu.
Küresel ekonomi Kovid-19 salgınından çıkarken enflasyon yükseldiğinde Fed, ECB’nin harekete geçmesinden 4 ay önce Mart 2022’de faizleri artırmaya başladı. Bugün ise Fed faiz indirimi için beklemede kalırken, ECB’nin, büyük merkez bankası olarak ikinci faiz indirimine öncülük ediyor olması dikkati çekiyor.
Yeni makroekonomik tahminler
Karar metninde Bankanın yeni makroekonomik tahminlerine de yer verildi. Buna göre, ECB bu yıl ve gelecek yıl için manşet enflasyon tahminlerini korudu.
ECB’nin manşet enflasyon tahmini haziran tahminlerine göre değişiklik göstermedi. ECB, manşet enflasyonun 2024’te ortalama yüzde 2,5, gelecek yıl yüzde 2,2 ve 2026’da yüzde 1,9 olacağını öngördü.
ECB’nin Euro Bölgesi’nin gıda ve enerji hariç tutularak hesaplanan çekirdek enflasyon oranı tahmini 2024 için yüzde 2,8’den 2,9’a; 2025 için de yüzde 2,2’den 2,3’e yükseltildi. 2026 yılı için de yüzde 2’lik çekirdek enflasyon tahmini sabit kaldı.
Euro Bölgesi’nde GSYH büyümesinin 2024’te yüzde 0,8, 2025’te yüzde 1,3 ve 2026’da yüzde 1,5 ile bankanın haziran projeksiyonlarından biraz daha düşük gerçekleşmesi bekleniyor
Ekonomistler, ECB Yönetim Kurulu’nun 12 Aralık’ta faiz oranlarını potansiyel olarak çeyrek puan daha düşürmeden önce 17 Ekim’de tekrar bir araya geldiklerinde duraklayıp durmayacakları konusunda bölünmüş durumda.
“Euro Bölgesi büyüme görünümü, sonunda daha agresif faiz indirimlerine gidilmesi için tetikleyici olmalı”
ING Küresel Makro Araştırma Başkanı ve Almanya Başekonomisti Carsten Brzeski, ECB’nin beklendiği üzere mevduat faiz oranlarını 25 baz düşürerek mevduat faizini yüzde 3,50’ye çektiğini belirterek, zayıf büyüme gelecek yıl daha agresif faiz indirimlerinin itici gücü olmalı. Bugünkü faiz indiriminin nedenleri açık, manşet enflasyon düşmeye devam etti ve ECB’nin kendi büyüme ve enflasyon tahminleri ECB’nin son aylardaki makro resmini doğruladı.” ifadelerini kullandı.
İleriye bakıldığında ECB’nin nihayetinde faiz indirimlerinin hızını artırmasını beklediklerini aktaran Brzeski, “Bu yıl değil ama gelecek yıl. Neden bu yıl değil? Çünkü şu anda Almanya’daki ücret görüşmeleri ve artan satış fiyatı beklentileri hala enflasyonda bir miktar yapışkanlığa işaret ediyor. ECB’nin enflasyonun yükselişte olduğunu tahmin etme konusundaki sicilinin oldukça zayıf olduğu göz önüne alındığında, ECB daha agresif faiz indirimlerine gitmeden önce tamamen emin olmak isteyecektir.” değerlendirmesinde bulundu.
Carsten Brzeski, zayıflayan Euro Bölgesi büyüme görünümü, sonunda daha agresif faiz indirimlerine gidilmesi için tetikleyici olmalıdır.” dedi.
