ABD’de kasım ayında yapılacak seçimleri Donald Trump’ın kazanacağına inanan bazı yatırımcılar korumacı politikalardan ve savurgan hükümet harcamalarından fayda sağlayacak menkul kıymetleri portföylerinde toplamayı tercih ediyor. Financial Times’ın haberine göre ise söz konusu yatırım tercihini daha iddialı bir biçimde gerçekleştiren bir yatırım aracı ortaya çıktı.
FT haberinde Kalshi isimli bir start-up firması gelecekte meydana gelmesini öngördükleri olayların ticari sonuçlarının satın alınabileceği bir ürün tasarladıklarını iddia ediyor. Kalshi’nin ABD seçimleri için önerdiği ürünleri ise şimdilik ABD Kongresi seçim sonuçları ile sınırlı. ‘Kongre Kontrol Ürünü’ olarak isimlendirdikleri ürün alıcılara ABD Temsilciler Meclisi veya ABD Senatosu’nda kontrolü hangi partinin ele geçireceği konusunda iddiaya girmesine izin veriyor. Her bir başarılı tercih için 1 dolar ödemeyi vadeden Kalshi kaybeden taraf içinse herhangi bir kayıp öngörmüyor.
ABD Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu (CFTC) kararlarına göre söz konusu ticaret ABD’de yasa dışıdır. Kalshi, enflasyon, hava durumu ve ABD Yüksek Mahkeme kararları gibi gerçekleşmemiş olayların ticaretine adanmış CFTC tarafından düzenlenen ilk borsa olmakla övünüyor. Ancak CFTC, seçime yönelik bahse girmenin fazla ileriye gitmek anlamına geldiğini belirtiyor.
Tüm itirazlara rağmen bir federal yargıç ABD seçimlerine bahis oynamanın yasadışı olmadığı yönünde karar kıldı ve eylül ayında Kalshi’nin ‘Kongre Kontrol Ürünü’nü yasal hale getirdi. Ancak ürüne ilişkin temyiz başvuruları devam ediyor. Kalshi ürettikleri inovatif ticari ürünün riskten korunma amacıyla kullanılabilecek bir pazar geliştirme aracı olduğu konusunda ısrar ediyor.
CFTC konunun bir kasırganın meydana gelmesinden ziyade seçimler söz konusu olduğunda sorunun “başkalarının yarışmasından” meydana gelebileceğine dikkat çekiyor. Seçimlerin yasa dışı olan ya da üçüncü taraf başka organlar tarafından yönetilebilecek bir “oyuna” benzeyebileceği savunuldu.
Gerçekten de tıpkı CFTC’nin iddia ettiği üzere Kongre Kontrol Ürünü’nde çok belirgin bir yatırım amacı bulunmuyor. Ürünün amacı ise ABD Kongre’sini hangi partinin yöneteceğine doğrudan bağlı olan diğer piyasa risklerden meşru bir biçimde korunulması. Aslında, CFTC belki de ticari pozisyonlar için siyasi bir olaya hile karıştırılmasından, kötü niyetli aktörlerin seçimi manipüle etmeye çalışmasından endişe duyuyor.
Kalshi ise piyasanın iyi bilgiyi ödüllendireceğini ve kötü olanı cezalandıracağını savunuyor. Siyasi risklerden doğrudan ve açık bir şekilde korunmanın mümkün olmadığını savunan start-up firması finansın demokratikleştirilmesi konusunda ısrar ediyor. Ayrıca piyasadan gelen sinyalleri seçimler için tamamlayıcı rol oynayacağına da işaret ediliyor.
Seçimler üzerine bahis oynamak her ne kadar ABD içerisinde yasadışı olsa da denizaşırı ülkelerde bunu yapmak mümkün. Belirsiz bir olaya para yatırmak isteyen ve bunun sosyal bir faydası olduğunu şüpheli bir biçimde iddia eden birçok farklı fikre rastlamak mümkün. Ancak FT haberinde bunun kumar benzeri bahisten pek de farklı bir strateji olmadığı da görülebiliyor.
