Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) Başkanı İbrahim Ömer Gönül, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2025 Yılı Bütçesi TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda değerlendirmelerde bulundu.
Gönül, sermaye piyasasının gelişimi açısından son dönemde önemli mesafeler kaydedildiğine işaret ederek, yatırımcıların piyasalara ilgisi ve talebinin arttığını söyledi.
Pay senetlerinde 7 milyon, yatırım fonlarında 5,4 milyon yatırımcıyla birlikte, tahvil, bono, Bireysel Emeklilik Sistemi ve benzeri araçlar yoluyla da yaklaşık 36 milyonu aşan vatandaşın doğrudan veya dolaylı olarak sermaye piyasalarının yatırımcısı olduğunu aktaran Gönül, şu ifadeleri kullandı:
“2023’te 54 şirket toplam 79,3 milyar lira halka arz gerçekleştirmiştir. Ülkemiz 2023’te halka arzdan sağlanan fon büyüklüğüne göre dünyada 10’uncu, Avrupa’da ilk sırada yer almıştır. Ekim 2024 sonu itibarıyla halka arzı tamamlanan 31 şirket piyasadan toplam 55,9 milyar lira tutarında fon sağlamıştır. Şirketlerimiz 2023’te 888,7 milyar lira borçlanma aracı ve kira sertifikası ihracı yapmıştır. Ekim 2024 sonu itibarıyla 1 trilyon 606,4 milyar lira borçlanma aracı ve kira sertifikası ihracı gerçekleşmiştir. Girişim sermayesi yatırım fonlarının büyüklüğü 192,3 milyar liraya çıkmış, girişim sermayesi yatırım ortaklıklarının aktif büyüklüğü de 41,1 milyar lira olmuştur.”
Gönül, menkul kıymet yatırım fonları tarafından yönetilen varlık miktarının ekim sonu itibarıyla 3,7 trilyon liraya ulaştığına dikkati çekerek, mevcut durumda Kurul kaydında 692 şirketin bulunduğunu anlattı.
Söz konusu şirketlerden 570’inin borsada işlem gördüğüne işaret eden Gönül, şirketlerin toplam piyasa değerinin 12 trilyon 163 milyar liraya ulaştığını bildirdi.
“Finansal Okuryazarlık Platformu’nun içeriğinin geliştirilmesine devam edilecek”
Gönül, bu yıl gerçekleştirdikleri çalışmalara değinerek, toplumun her kesimine ücretsiz finansal eğitim imkanı sunan Finansal Okuryazarlık Platformu’ndan bahsetti.
Platformun Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in himayelerinde açıldığını dile getiren Gönül, “Platform üzerinde mevcut durumda, bütçe, bankacılık, kredi, yatırım, borsa ve kripto varlıklar başlıklarında ücretsiz eğitimler verilmektedir. Kamu kurumları ve sivil toplum kuruluşları ile sonuçlandırılan ve imzalanacak protokoller vasıtasıyla platform içeriğinin geliştirilmesine devam edilecektir.” değerlendirmesinde bulundu.
“Proje Gayrimenkul Yatırım Fonlarına ilişkin düzenlememizi de hayata geçirdik”
Gönül, 2024’te gerçekleştirilen en önemli düzenlemelerden birinin kripto varlık hizmet sağlayıcılarının düzenlenmesine yönelik Sermaye Piyasası Kanunu değişikliği olduğunu söyledi.
Bu yıl girişim sermayesi yatırım fonlarına yönelik düzenlemeleri dikkate değer bulduklarını ifade eden Gönül, şöyle devam etti:
“Bireysel emeklilik fonlarından girişim sermayesi yatırım fonlarına aktarılacak asgari yatırım tutarının artırılmasını öngören düzenlememiz de girişimcilik ekosistemine katkı sağlayacak bir diğer önemli gelişmedir. Gayrimenkul yatırım fonlarının, konut üretiminde finansman katkısı sağlayabilmeleri amacıyla Proje Gayrimenkul Yatırım Fonlarına ilişkin düzenlememizi de hayata geçirdik. Aracı kurumlara yönelik bu yılki düzenlememize değinmek isterim. Aracılık sektöründe sisteme girişte aracı kurumların asgari kuruluş öz sermayesini 300 milyon lira olarak belirledik. Bu düzenlemeyle aracı kurulumların güçlü sermaye yapısına kavuşmalarını destekleyeceğiz.”
Sürdürülebilir büyümeye katkı amacıyla düzenlemeler yapıldı
Gönül, sermaye piyasaları yoluyla cari açığın azalmasını sağlama, ekonomik büyümeyi cari fazla yaratarak sürdürülebilir kılma, yeşil ve sürdürülebilir büyümeye katkı sağlama amacıyla bu yıl önemli düzenlemeler yaptıklarını belirterek şunları kaydetti:
“Bu amaca matuf ortaklık ve şirketlere yönelik ilk halka arz başvuru koşullarından olan aktif toplam ve net satış hasılatı tutarlarında indirim sağladık. Kurulumuza yapılan başvuru süreçlerinde etkinliği artırmak, şeffaflığı sağlamak, kırtasiyeyi azaltmak ve başvuru sürelerini kısaltmak amacıyla sermaye piyasalarında devrim niteliğinde bir projeyi hayata geçirdik. ‘E- Başvuru Sistemi’ projemiz ile Kurulumuz mevzuatına tabi tüm kuruluş ve şirketlerin başvurularını elektronik ortamda almaya başladık.”
