Geçtiğimiz hafta emtia piyasasında, özellikle Çin kaynaklı talep kaygıları ile bir düşüş eğilimi gözlemlenirken, değerli metaller, merkez bankalarının faiz indirimleri konusunda süregelen beklentileri ve jeopolitik riskler ışığında olumlu bir şekilde öne çıktı.
Emtia piyasasında, geçtiğimiz hafta baskın olan satış durumu söz konusuydu.
Altının ons fiyatı haftayı %2,4’lük bir artışla 2,721.4 dolardan, gümüşün ons fiyatı ise %8,2’lik bir yükselişle 33,71 dolardan kapattı.
Platin ons bazında %2,9, paladyum ise %1,8 değer kazandı.
Altının ons fiyatı, merkez bankalarının faiz indirimlerine devam edeceği yönündeki beklentilerle ve artan jeopolitik risklerle yükselişine devam etti.
Bu değerli metalin gösterdiği performansta, Orta Doğu’daki artan jeopolitik risklerin yatırımcıları güvenli liman arayışına yönlendirmesi ve merkez bankalarının son iki yıldır sürdürdüğü sıkı para politikasından yavaş yavaş vazgeçme eğilimleri etkili oldu.
Aynı zamanda, altının bu olumlu performansının, dolar endeksi ve tahvil faizlerinin yükseldiği bir dönemde gerçekleşmiş olması da dikkat çekiciydi.
Analistler, doların değer kazanmasının ve tahvil faizlerinin artmasının altının alternatif maliyetini artırmakta olduğu görüşünde olmakla birlikte, özellikle jeopolitik gerilimlerin artırdığı risk algısının güvenli liman arayışını destekleyebileceğini belirtti.
Merkez bankalarının alımlarını sürdürmesi de altın fiyatlarının artmasına katkıda bulundu.
Diğer yandan, Londra Külçe Piyasası Birliği üyeleri, önümüzdeki yıl içerisinde altında yeni rekor seviyelerin görülebileceğini öngördü.
Analistler, ABD seçimlerinde yaşanan belirsizliklerin altın fiyatlarını destekleyebileceğini vurguladı. Çin’deki büyüme verilerinin beklentileri aşmasının da gümüş fiyatları için destekleyici bir faktör olduğunu ifade ettiler.
Baz metallerde ise tezgah üstü piyasada geçtiğimiz hafta fiyatlar libre bazında; bakırda %2,3, alüminyumda %0,8, kurşunda %1,1, nikelde %5,1, çinkoda ise %2 düşüş gösterdi.
Çin’deki talep kaygıları, baz metal fiyatlarını olumsuz yönde etkiledi.
Ülkede emlak sektöründeki devam eden sorunlar üzerine açıklanan teşvik paketinin sektör beklentilerini karşılayamaması nedeniyle fiyat düşüşleri gözlemlendi.
Hükümetin gayrimenkul sektöründe iyileşme sağlamak için attığı teşvik adımlarının etkili olup olmayacağının gelecek dönemden gelecek verilerle netlik kazanacağını belirten analistler, gayrimenkul sektöründeki sorunların, ülkenin temel ekonomik gündem maddelerinden biri olmaya devam ettiğini vurguladı.
KAYIPLAR YÜZDE 7’Yİ AŞTI
Brent petrolün varil fiyatı haftayı yüzde 7,3’lük bir düşüşle kapatırken, New York Ticaret Borsası’nda işlem gören doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı da yüzde 14,5 azalmış durumda.
Petrol fiyatlarındaki gerilemenin başlıca sebebi, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü’nün (OPEC) global petrol talebine dair tahminini aşağı doğru gözden geçirmesi oldu.
OPEC, yayınladığı aylık petrol piyasası raporunda bu yıl için dünya genelindeki petrol talebine ait öngörüsünü önceki tahminine göre günlük 106 bin varil aşağı çekmiş durumda.
Bu bağlamda, dünya genelindeki petrol talebinin bu yıl, geçen yıla oranla günlük 1 milyon 930 bin varil artarak 104 milyon 140 bin varile, 2025 yılında ise günlük 1 milyon 640 bin varil artışla 105 milyon 780 bin varile yükselebileceği öngörülüyor. Gelecek yıl için talep tahmini, OPEC’in geçen ayki raporundaki öngörülen artışın günlük 100 bin varil altında kaldı.
Küresel petrol talebindeki yavaşlamanın büyük ölçüde Çin kaynaklı olması bekleniyor. Dünyanın en fazla petrol ithal eden ülkesi olan Çin’de, bu yıl için talebin günlük 580 bin varil artması bekleniyor. Çin’e yönelik bu yılki talep tahmini, OPEC’in geçen ayki raporundaki artış öngörüsünden günlük 70 bin varil daha düşük.
Küresel ekonomik büyümenin beklenenden az olacağı öngörüsü, petrol fiyatları üzerinde aşağı yönlü bir baskı oluşturuyor.
Diğer yandan, Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) bu yıl küresel petrol arzının bir önceki yıla kıyasla artacağına dair tahminleri, piyasa katılımcılarının arz yönlü endişelerini hafifleterek petrol fiyatlarındaki düşüşü destekliyor.
Ajansın eylül ayına dair petrol piyasası raporuna göre, bu yıl global petrol arzının geçen yıla kıyasla günlük 660 bin varil artarak 102 milyon 900 bin varile yükselebileceği öngörülüyor.
Sıcaklıkların normalin üzerinde olacağına yönelik tahminlerle doğal gaz fiyatlarında da önemli düşüşler yaşandı.
TARIM GRUBUNDA KAHVE POZİTİF AYRIŞTI
Geçen hafta Chicago Ticaret Borsasında kile başına fiyatlar buğdayda yüzde 4,3, mısırda yüzde 2,7, soya fasulyesinde yüzde 3,5 azalış kaydederken pirinçte yatay seyir izlendi.
ABD’de faaliyet gösteren emtia borsası Intercontinental Exchange’de libre bazında fiyatlar, şekerde yüzde 0,5, pamukta yüzde 2 azalırken kahvede yüzde 1,4 arttı. Kakaonun ton başına fiyatı da haftayı yüzde 4 düşüşle tamamladı.
ABD’de mısır ve soya fasulyesi üretiminde rekor seviyelere ulaşabileceğine yönelik öngörülerden kaynaklı aşırı arz nedeniyle fiyatlar düştü.
Analistler, bu durumun çiftçileri mali sıkıntılara sokabileceğini kaydetti.
Brezilya’da yağışların ortalamanın altında olmasının kahve üretimine dair endişeleri artırması ise fiyatlarında sert yükselişlere neden oldu.
Hindistan’da ortalamanın üzerindeki muson yağmurları dolayısıyla bol şeker hasadı yapılacağı yönündeki iyimserlik, şeker fiyatlarında düşüşe neden olurken Tayland’daki şeker üretiminin artacağına yönelik öngörüler de bu düşüşte etkili oldu.
Fildişi Sahili’nde üretiminin artacağına yönelik öngörülerle kakao fiyatları da geriledi.
