Mastercard İktisat Enstitüsü (MEI), global iktisada dair 2024 yılı öngörülerini hazırladığı bir raporla paylaştı.
Mastercard açıklamasına nazaran, kelam konusu raporda, 2024 yılında birçok iktisatta enflasyon baskılarının hafifleyeceği öngörüldü. 2024 yılında global enflasyonun (tüketici fiyat endeksi) 2023 yılındaki yüzde 6 düzeyinden yüzde 4,9’a gerilemesi bekleniyor. Enflasyon daha düşük olsa da Kovid-19 salgını öncesi trend olan yüzde 2,7’nin üzerinde, 2023’te yüzde 3 olan gerçek global GSYH büyümesinin ise yüzde 2,9 olacağı öngörüldü.
Para siyasetinde kısmi bir olağanlaşmaya gidilebilir
Rapora ait yapılan açıklamaya nazaran, tüketicilerin iş gücü piyasasındaki güç sayesinde harcama yapmaya devam etmesi ve fiyat enflasyonunun fiyat enflasyonundan daha fazla düşmesiyle satın alma gücünün artması bekleniyor. Tüm bu gelişmeler göz önünde bulundurulduğunda, Mastercard İktisat Enstitüsü, para siyasetinde kısmi bir olağanlaşmaya gidilebileceğini belirtiyor.
Tüketicilerin ve şirketlerin, nispi fiyat farklarının değiştiği ve borçlanma maliyetlerinin yükseldiği bir ortamda harcamalarını ve yatırımlarını nasıl önceliklendirecekleri konusunda dikkatli olacakları manasına geliyor. Bu makro dinamiklere, tüketicilerin nasıl ve neden alışveriş yaptıklarına dair devam eden davranış değişiklikleri de ekleniyor. Dalgalanmaya devam eden global bir iktisatta güçlenen tüketiciler, fiyatları ve önceliklerini kıymetlendirerek istikrarlarını buluyor.
Salgın, dünya çapında e-ticaret penetrasyonunu hızlandırdı
Tedarik zincirindeki son gelişmelerin tesiriyle tüketiciler, 2024’te satın alma zamanlaması ve iade sıklığı üzerinde daha fazla denetime sahip olacak. MEI, ülkeler ortasında farklılıklar olmakla birlikte, e-ticaret süreçlerindeki getiri oranlarının, yüz yüze süreçlere nazaran daha yüksek olduğunu buldu. Salgın, dünya çapında e-ticaret penetrasyonunu hızlandırdı lakin tüketiciler hâlâ mağazadan alışverişe bedel veriyor. MEI, harcamaların büyük bir kısmının mağazada kaldığını fakat kesime nazaran değiştiğini belirtiyor.
Tüketicilerin son birkaç yıldır gösterdiği direncin devam etmesi bekleniyor lakin genel büyümede bir yavaşlama olabilir. Enflasyonist baskı büyük ölçüde azalarak tüketicilerin satın alma gücünü desteklemiş olsa da perakende fiyatlandırma gücü azaldı. Yüksek faiz oranları iktisada yansıdıkça, şirketler ve tüketicilerin daha yüksek borçlanma maliyetlerine giderek daha fazla reaksiyon vermesi bekleniyor.
GSYH’de ölçülü büyüme beklentisi
GSYH büyümesinin 2024 yılında birden fazla ülkede ölçülü bir formda seyredeceği öngörülüyor lakin trendin altında kalmasını bekleniyor. İmalat ve hizmet kesimlerindeki büyüme oranlarının 2023 yılına kıyasla 2024 yılında birbirine yaklaşacağı iddia ediliyor. Tüketici harcamalarının isteğe bağlı kategorilerdeki hissesi arttıkça, bilhassa izafi fiyat farkları hesaba katıldıktan sonra, mallar için muhtemelen daha fazla harcama yapılacağının altı çiziliyor.
Orta Doğu ve Kuzey Afrika’da genişlemeci siyaset öngörüsü
Rapora nazaran, Körfez İşbirliği Kurulu’nda (KİK) genişlemeci maliye siyaseti GSYH büyümesini desteklemeye devam etmesi bekleniyor. Türkiye ve Mısır makroekonomik dengesizlikleri azaltmak için siyasetlerini sıkılaştırıyor. Turizmin muhtemelen bölge ekonomileri için parlak nokta olmaya devam edeceği tabir ediliyor.
Türkiye, en süratli büyüyen destinasyonlar arasında
Mastercard’ın yayınladığı 2023’ün birinci 9 aylık harcama datalarına nazaran yabancı turistlerin kartla yaptığı harcamalar, bir evvelki yılın tıpkı devrine nazaran yaklaşık yüzde 20 artarken, turist sayısındaki artışa bağlı olarak süreç yapan kart sayısında ise yüzde 25 artış görülmüştü. Türkiye, Mısır, Tunus ve BAE, 2022’ye kıyasla Avrupalılar için en süratli büyüyen birinci 10 destinasyon ortasında yer alırken, İtalya, İspanya, Portekiz ve Yunanistan’a yapılan rezervasyonlar birebir devirde daralmıştı. Mastercard İktisat Enstitüsü, en çok seyahat eden küme olan orta sınıf Avrupalıların mortgage ödemelerine öncelik vermek zorunda kalması nedeniyle bu eğilimin 2024 yılında hızlanmasını bekliyor.
Türkiye ve Mısır’ın yaz tatillerini Güney Avrupa’da yapmayı tercih etmeyen Avrupalılar için daha uygun maliyetli destinasyonlar olarak yarar sağlamaya devam edeceği öngörülüyor.
