Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, TBMM Genel Konseyinde, 2024 Yılı Merkezi İdare Bütçe Kanunu Teklifi’nin tümü üzerinde milletvekillerinin soru ve tenkitlerini yanıtladı.
Konuşmasına bir espri ile başlamak istediğini belirten Yılmaz, muhalefetin, 2023 yılı bütçe görüşmelerinde en çok “Bu bütçe elveda bütçesi olacak” dediğini anımsattı.
Geçen yılki bütçenin, kendileri açısından “elveda bütçesi” olmadığına dikkati çeken Yılmaz, “Bu değerlendirmelere en hoş karşılığı milletimiz sandıkta demokratik bir biçimde verdi. ‘Elveda’ değil ‘yeniden merhaba’ bütçesiyle karşınızdayız” tabirini kullandı.
Partisinin, kesintisiz formda 22. bütçeyi Meclis’e getirdiği için gurur duyduklarını söyleyen Yılmaz, bu durumun siyaseten çok az görüldüğüne işaret etti. Yılmaz, “Siyasi istikrarın en hoş sembolü diye düşünüyorum. Münasebetiyle aziz milletimize yeni bütçe hazırlama yetkisini bizlere verdiği için tekrar şükranlarımı sunuyorum” biçiminde konuştu.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin de sağladığı imkanlarla süratle hükümetin kurulduğunu, misyon dağılımının yapıldığını ve yeni periyoda ait çalışmaların başlatıldığını belirterek, “Siyasi belirsizlikleri azalttığımız üzere hazırladığımız Kalkınma Planı, OVP, hükümet planı ve bütçeyle, siyaset belirsizliklerini de ortadan kaldırdık ve öngörülebilirliği sağladık. Münasebetiyle siyasi belirsizliğin ve siyaset belirsizliklerinin ortadan kalktığı, öngörülebilirliğin sağlandığı bir ortamda yolumuza devam ediyoruz. Bütçemizi OVP çerçevesinde huzurunuza getirdik. OVP’yi hazırlarken de bütün kesitlerle görüşmeler yaptık. Bütçe iştirakçi hazırlandı” tabirlerini kullandı.
“İlk gaye zelzele yaralarını sarmak”
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, bütçenin temelini teşkil eden OVP’de 4 temel maksat, bunları gerçekleştirmek üzere 3 temel araç belirlediklerini anlattı.
İlk emellerinin sarsıntının yaralarının sarılması olduğunu belirten Yılmaz, sarsıntının birinci evredeki yaralarının sarıldığını, vatandaşın sahipsiz bırakılmadığını söz etti. Yılmaz, şunları kaydetti:
“104 milyar dolarlık bir yükten bahsediyoruz; bu yıl 762 milyar lira, gelecek yıl 1 trilyon 28 milyar lira, 3-4 yıllık süreçte 3 trilyon liranın üzerinde bir kaynağı zelzelenin yaralarını sarmak ve yeni afetlere karşı riskleri azaltmak için kullanacağız. İşte bunun sonucudur ki bu yıl ve gelecek yıl bütçe açığımız olağan seyrinden daha yüksek bir düzeydedir. Bu süreksiz durumu temel alarak ‘Bütçemiz bozuldu’ halinde bir değerlendirmeyi teknik olarak çok yanlışsız bulmuyorum. Bütçede ‘yapısal açık’ dediğimiz bir şey var; daima, her yıl tekrarlanan muhakkak harcama kalemleri başlatırsanız bütçede yapısal bir bozulmaya yol açarsınız. Lakin sarsıntı bu türlü değil, tek seferlik yahut birkaç yıllık harcama. Münasebetiyle yapısal bir bozulmaya yol açmıyor, dönemsel bir artışa yol açıyor.”
Depremle ilgili harcamaların yatırım niteliğinde olduğunu vurgulayan Yılmaz, “Sonuçta bütün bu harcamalar ülkemizin, kentlerimizin direncini arttıran, geleceğe ülkemizi daha yeterli hazırlamaya vesile olan, nitelikli harcamalardır. Süreksiz olarak bütçemizde artış getiriyor olabilirler fakat gelecekte çok daha büyük maliyetler ödememize mani olucu nitelikte harcamalardır. Bütün bu taraflarıyla sarsıntı harcamalarının süreksiz tesirini kıymetlendirmek gerekir” diye konuştu.
“Makroekonomik politikalarımızda güncellemeler yaptık”
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, ikinci emellerinin fiyat istikrarını sağlamak olduğunu söz ederek, 20 yıllık süreçte Türkiye’nin yıllık ortalama yüzde 5,4 büyürken, dünyanın yüzde 3,6 büyüdüğüne dikkati çekti.
Yılmaz, son 3 yılda dünya bileşik olarak yüzde 7 büyürken Türkiye’nin yüzde 20 büyüme kaydettiğini söyleyerek, “Turizm gelirlerimiz bu yıl 55 milyar dolara çıkıyor, ihracatımız 255 milyar dolarlara gelmiş, sanayi üretimimiz artmış. Gerçek tarafta nitekim güçlüyüz. Finansal tarafta enflasyonda bir meselemiz var, bunu da görüyoruz; vatandaşımızın da yaşadığını görüyoruz. İşte artık bunu önceliklendirmiş durumdayız. Gerçek iktisattaki bu başarılarımızla birlikte fiyat istikrarını da sağlamaya dönük ekonomik, makroekonomik politikalarımızda güncellemeler yaptık” değerlendirmesinde bulundu.
“Bir anda enflasyonu düşürelim’ deseniz…”
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, enflasyonla çabayı kararlı bir halde sürdürdüklerini vurgulayarak, şöyle devam etti:
“Niye bir anda enflasyonu düşürmüyorsunuz?’ üzere bir soru gelebilir akla. Birçok dengeyi eş vakitli olarak düşünmek zorundayız. Enflasyonu düşürürken büyümeyi, istihdamı, toplumsal istikrarları, gereksinim içinde olan geniş kitlelerin taleplerini göz gerisi edemeyiz. Bütün bu istikrarlar çerçevesinde enflasyonla gayret ediyoruz. ‘Bir anda enflasyonu düşürelim’ deseniz, ne büyüme kalır ortada ne toplumsal ne çevresel istikrar kalır. Evre aşama enflasyonu tek haneli sayılara düşüreceğiz. Gelecek yılın ortalarından itibaren besbelli bir halde enflasyondaki düşüşü daima birlikte göreceğiz.”
Enflasyonda 2024’ün yarısından itibaren başlayacak düşüşün, 2025’te yüzde 15’ler civarında olacağını ve 2026’da da yine tek haneli sayılara ulaşılacağını kaydeden Yılmaz, orta vadede enflasyonu da faizleri de tek haneli sayılara düşüreceklerini anlattı.
“Yatırım, üretim, ihracat yüklü bir büyümeye gerçek yöneliyoruz”
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, üçüncü gayelerinin büyüme ve istihdam olduğunu belirterek, büyümenin kompozisyonunu değiştirdiklerini anlattı. Büyümeyle enflasyonla çabanın tıpkı anda nasıl olacağının sorulduğunu aktaran Yılmaz, bunun, yalnızca Türkiye’nin değil tüm dünyanın problemi olduğuna işaret etti. Yılmaz, “Bizim büyüme süratimiz 5,4 üzere bir ortalamaya sahip. Bir ölçü bunun altında büyüyeceğiz. İstikrar ismine bu fedakarlığı yapacağız. Lakin bir taraftan da büyümenin kompozisyonunu değiştiriyoruz. Tüketim yüklü bir büyümeden yatırım, üretim, ihracat yüklü bir büyümeye gerçek yöneliyoruz” diye konuştu.
İstihdamı çok değerli gördüklerini lisana getiren Yılmaz, istihdamın, yalnızca ekonomik değil toplumsal açıdan da çok değerli olduğunu söyledi.
Yılmaz, bir taraftan tüketimde daha ölçülü bir seyir izlerken, öteki taraftan nitelikli yatırımları, istihdamı, üretimi, ihracatı desteklemeye devam edeceklerini bildirdi.
“Kalıcı toplumsal refah sağlanacak”
Cevdet Yılmaz, dördüncü maksatlarının kalıcı toplumsal refah olduğunu kaydederek, enflasyonu düşürmeden, büyümeyi sürdürülebilir kılmadan kalıcı toplumsal refahın sağlanamayacağını vurguladı. Yılmaz, kalıcı toplumsal refahın tabanının, siyasi ve ekonomik istikrar, büyüyen iktisat ve bütçe, oradan da toplumsal kısımlara toplumsal adalet prensibi çerçevesinde sağlanan dayanaklar olduğunu anlattı.
Bütün bu gayelere ulaşmak için üç siyaset alanı bulunduğunu, bunların para siyasetleri, maliye siyasetleri ve yapısal ıslahatlar olduğunu tabir eden Yılmaz, her üçünde de ayrıntılı formda izleyecekleri yol haritasını paylaştıklarını ve birer birer hayata geçireceklerini söyledi.
Yılmaz, “İnşallah Türkiye Yüzyılı’nda adım adım daha ileriye gideceğiz. İstikrar içinde büyüyeceğiz, teknolojik düzeyimizi yükselteceğiz, kurumlarımızı daha tesirli ve verimli işler hale getireceğiz. Gençlerimiz için, insanımız için çok daha hoş, yeterli bir geleceği daima birlikte hazırlayacağız” sözlerini kullandı.
