Petrol, Birleşmiş Milletler toplantıları kapsamında bu hafta İran savaşında diplomasiye şans verilebileceği yönündeki umutlarla ve Yemen Husilerinin devam eden saldırılarına rağmen Suudi Arabistan’ın petrol sevkiyatlarında kısmi toparlanma yaşanmasıyla pazartesi günü bir haftadan uzun sürenin en düşük seviyesine geriledi.
Brent ham petrol vadeli kontratları ve ABD ham petrolü (WTI), pazartesi günü erken işlemlerde 10 Eylül’den bu yana en düşük seviyelerini gördü. Brent, yüzde 2,08 düşüşle varil başına 101,71 dolara geriledi. Brent, cuma günü yüzde 0,91 değer kaybetmişti.
WTI ise önceki seansta yüzde 1,58 gerilemesinin ardından 2,15 dolar veya yüzde 2,14 kayıpla varil başına 98,15 dolara indi.
KCM Trade Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, “ABD-İran savaşını tırmandırmayı önleyecek diplomatik bir yolun bu hafta ortaya çıkabileceği yönündeki umutlarla petrol fiyatlarından belirli bir risk priminin çekildiği görülüyor” dedi.
Trump ile Pezeşkiyan görüşecek mi?
İran ile ABD arasında pazar günü yeni tehditler karşılıklı olarak dile getirildi. Ancak ABD Başkanı Donald Trump, bu hafta Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için New York’ta olması beklenen İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile görüşmeye açık olduğunu söyledi.
El Cezire’nin cumartesi günü yayımladığı habere göre İran, ABD ile savaşı sona erdirmeyi amaçlayan müzakerelere yeniden başlamak için gerekli koşullarını arabuluculara iletti. Haberde, İran’ın güvenlik yetkilisi Muhsin Rızai’nin cumartesi günü verdiği röportajdaki açıklamalarına yer verildi.
Husilerin saldırıları sürüyor
Ancak Orta Doğu’daki gerilim yüksek seviyesini korudu. İran destekli Yemen Husileri, cumartesi günü Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’daki “hassas” hedeflere füze ve insansız hava araçlarıyla saldırı düzenlediklerini açıkladı. Husiler ayrıca önemli bir petrol ihracat merkezi olan Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu kentinde bulunan bir Aramco tesisini de hedef aldıklarını bildirdi.
Konuya ilişkin bilgi sahibi üç İranlı kaynağa göre Çin, Suudi Arabistan’ın saldırıların ardından Pekin’e yaptığı çağrının ardından İran’dan Husileri kontrol altına almasına yardımcı olmasını istedi.
Husilerin Saudi Aramco’nun Doğu-Batı petrol boru hattına yönelik saldırıları, devlet enerji şirketinin Yanbu üzerinden bazı sevkiyatları durdurmasının ardından bu ay ve gelecek ay Hürmüz Boğazı üzerinden yaptığı petrol ihracatını artırmasına neden oldu.
Kpler’ın geçici verilerine göre bu durum, OPEC’in en büyük üreticisi Suudi Arabistan’ın ihracatının eylül ayında şu ana kadar günde 4 milyon varilin üzerine çıkmasını sağladı. Suudi Arabistan’ın ihracatı ağustos ayında günlük 2,4 milyon varile gerileyerek en az 2013’ten bu yana en düşük seviyeyi görmüştü.
JPMorgan analistleri 18 Eylül tarihli notlarında, “Suudi Arabistan’ın Doğu-Batı boru hattındaki kesintiye rağmen Orta Doğu petrol akışları şaşırtıcı biçimde güçlü kalmaya devam ediyor” değerlendirmesinde bulundu.
Analistler, son 10 günde toplam petrol akışının günlük ortalama 17,1 milyon varil olduğunu ve bunun 2025 ortalamasının yalnızca günlük 6,1 milyon varil altında kaldığını belirtti.
JPMorgan analistleri, “En dikkat çekici değişim Suudi Arabistan’dan geldi” dedi.
Uydu verilerine göre Suudi Arabistan’ın Hürmüz Boğazı üzerinden geçen petrol sevkiyatı son altı günde günlük ortalama 2,9 milyon varile yükseldi. Bu miktar ağustos ayında yalnızca günlük 700 bin varil seviyesindeydi.
