Cuma günü İstanbul’da tedavi gördüğü hastanede 77 yaşında vefat eden Türk sinemasının usta ismi Kadir İnanır için Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi’nde cenaze töreni düzenlendi.
Törene Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Batuhan Mumcu, Sinema Genel Müdürü Birol Güven, Devlet Tiyatroları Genel Müdürü Tamer Karadağlı, eski Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay, İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu ve İBB Başkan Vekili Nuri Aslan’ın yanı sıra sinema, siyaset ve sanat dünyasından pek çok kişi katıldı.
Soner Arıca: Duygularım darmadağın
Tören öncesinde açıklama yapan İnanır’ın yeğeni Soner Arıca, duygularının darmadağın olduğunu ve gerçeğe inanamadığını belirterek, “Olamaz böyle bir şey diye düşünüyorum. Çünkü ölüm kelimesini zaten sevmiyorum ama başka bir tarifi yok ya şimdi. Hiç kimseye de yakışmıyor evet ama Kadir dayıma hiç yakışmıyordu. Sadece benim dayım değildi. Tüm ülkenin dayısı, ağabeyi, kardeşiydi. Tabii benim için de sadece dayım değil, aynı zamanda çok hayranlık duyduğum bir sanatçıydı, büyük bir aktördü.” dedi.
Annesini de kısa süre önce kaybettiğini hatırlatan Arıca, “Üzgün ve şaşkınım. Üç gün önce annem, üç gün arayla böyle tuhaf bir süreçten geçiyoruz. Gerçekten çok üzgünüm, şaşkınım. Bence burada onu seven kitlenin özeti var, buraya sığan kadarı var. Bence tüm ülke burada şu anda. Ben öyle hissediyorum. İki gündür bana gelen mesajlardan, yorumlardan anlıyorum ki gerçekten tüm ülke bence şu anda burada. Herkes çok üzgün doğal olarak. Çünkü idoldu, ikondu, çok büyük bir sanatçıdan bahsediyoruz. Bizim aile ilişkilerimiz bir yana, dayım olması bir yana çok çok önemli bir sanatçıdan bahsediyoruz. Her açıdan baktığımda çok zor, her açıdan baktığımda çok karışık.” değerlendirmesini yaptı.
Sinema yazarı Atilla Dorsay ise Türk sinemasının Yeşilçam ile birlikte yaygınlaştığına dikkati çekerek, “Yeşilçam bir efsaneydi. Nasıl Amerika’da Hollywood varsa burada da Yeşilçam vardı ve Yeşilçam’ın yaptığı filmler insanları koştura koştura sinema salonlarına götürüyorlardı. Bu arada işte Kadir İnanır’ı tanıdık. Çok farklı bir yerdeydi. Bir sürü sanatçı vardı. Ama o çevirdiği 180 kadar filmle, bütün o filmlerle kendisini halkımıza sevdirdi. Bundan sonra artık onun yerine öyle bir adam gelebilir mi bilmiyorum.” şeklinde konuştu.
“Onun insanlığını hepiniz biliyorsunuz”
“Kuzeyden Gelen Adam” adlı belgeselden bir bölümün gösterimiyle başlayan törendeki ilk konuşmayı yapan hayat arkadaşı Jülide Kural, İnanır’ın insanlığına ve vicdanına vurgu yaptı.
Kural, “Aslında Kadir İnanır’ı hepiniz tanıyorsunuz. Onun haksızlık karşısında o taşan öfkesini, sevgisini ifade ederken sözcüklere hiç ihtiyaç duymamasını, o yoksulluk, adaletsizlik, eşitsizlik karşısında şahlanan vicdanını, bazen de kalbinin kırılganlığında o gözyaşlarının, nasıl da o güzelin gözlerinin dostu olduğunu, kısacası aslında onun insanlığını hepiniz biliyorsunuz. Belki de hayatı boyunca en büyük heyecanı olan sinemada kendi aktörlüğünü inşa ederken tanık olduğum bir şeydir hep. Dönüp dolaşıp başvurduğu yerdir aslında kalbi, sezgileri ve en önemlisi merakı ve hayata gülümseyerek bakabilme cesareti. Ben onu hep izledim bu süreçlerde ve bu benim için çok büyük bir ayrıcalıktı. Bir aktörün sevdiği mesleğini nasıl inşa ettiğini izlemek benim için çok özel bir deneyimdi. Bir yandan da biliyorsunuz ki Kadir İnanır şöyle bir bakışıyla o seyircisinin yıllarca sürecek olan unutulmazıdır.” görüşünü paylaştı.
Levent İnanır: O içimizde yaşayacak
İnanır’ın yeğeni Levent İnanır ise dayısının yıllar önce verdiği bir röportajda, “Ben bir gün ölürsem, Türkiye’deki bütün evlerden cenaze kalkacak” dediğini aktararak, şunları kaydetti:
“Yine onun kendi söylemi, ‘Benim bedenim gider ama yaptığım filmler yıllar sonra keyifle izlenecek’ derdi. Keyifle izlenmenin altı şöyle çizilebilir, bütün filmler nitelikli, sosyal yaralara parmak basan, kahramanları içimizden seçen, nitelikli ve kendi oynadığı kadar senaryolarına da dokunduğu işlerdi. O yüzden hepinizde izler bırakacak. Biz de o izlerle yaşamımıza devam edeceğiz. O yüzden ben onunla vedalaşmıyorum. O içimizde yaşayacak, yaşıyor.”
MENDERES SAMANCILAR
Oyuncu Menderes Samancılar da usta sanatçının Hekimoğlu Türküsü’nü derlediğini belirterek, “Bundan da övgüyle bahsederdi. Sarılırdık dostça, kocaman bir incir ağacıydı benim için. Sürekli bal gibi incirler veren, bal gibi hayata bakan, barış, kardeşlik, sevgi dolu bir yürek. Kadir İnanır gibi bir değeri asla unutmayacağız.” ifadelerini kullandı.
‘TEK TESELLİMİZ BİZE BIRAKTIKLARI SERVET’
Törene katılan Kültür ve Turizm Bakanlığı Sinema Genel Müdürü Birol Güven, “Türk sineması sadece bir sinema değildi . Bizim değerlerimizin de hafızamızın da korunduğu bşir yerdi. Dolayısıyla ben sinemamızın da bir yokluk dönemine girmekte olduğunu düşünüyorum. Tek tesellimiz bize bıraktıkları bir servet var bir hazine var. Yeni nesil sinemacı arkadaşlarımız buradan çoık şey öğreneceklerdir. Mekanları cennet olsun ” dedi
‘BİR DURUŞU DA SİMGELİYORDU’
Devlet Tiyatroları Genel Müdürü Tamer Karadağlı ise, “Hepimizin başı sağolsun. Kadir abi sadece bir oyuncu değil bir duruşu da simgeliyordu. Aynı şeyleri tekrarlamak istemiyorum hepimizin başı sağolsun ” dedi.
HALİL ERGÜN
“Büyük bir insanımız kaybettik. 40-50 yıl kadar bu ülkeye izler bıraktı. Bizi yalnız bıraktı ama… Çok derinlikler bıraktı…”
NURSEL KÖSE
“Başımız sağ olsun fazla söyleyecek bir şey yok. Bu ülkenin hafızası, sinema hafızası. O gitti ama bence filmleriyle, mesajlarıyla bizim yanımızda. Çok büyük bir kayıp. Başka ibr şey söylemek istemiyorum, başımız sağ olsun.”
Törende ayrıca Adil Kaya, Ali Gündoğdu, Köksal Holoğlu, Kerim Yıldız, manevi kızı Aslı Kızıltuğ, Baran Seyhan, Nevsal Elevli, Canan Kaftancıoğlu, Ada Cemal, Cemal Kayacı, Sali Turan ve yeğeni Gül Bakar gibi isimler de sahneye çıkarak duygu ve düşüncelerini ifade etti.
Anma programı, törene katılanların usta sanatçının tabutunun önünden gerçekleştirdiği veda ve saygı geçişiyle sona erdi.
Kadir İnanır, Barbaros Hayrettin Paşa Camisi’nde kılınacak cenaze namazının ardından Ulus Mezarlığı’nda toprağa verilecek.
