ABD Merkez Bankası (Fed) mart ayında politika faizini beklentiler dahilinde yüzde 3,50–3,75 aralığında sabit tuttuğunu açıklamıştı.
Fed Başkanı Jerome Powell, Harvard Üniversitesi’nde düzenlenen etkinlikte yaptığı konuşmada, para politikasında temel hedefler arasında belirgin bir gerilim yaşandığını dile getirdi.
Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) üyeleri arasında para politikasına yönelik görüş ayrılığı bulunmasının işini zorlaştırdığını düşünmediğini söyleyen Powell, bunun daha iyi kararlar almalarına yardımcı olduğunu ifade etti.
Powell, iş gücü piyasasına yönelik aşağı yönlü risklerin, faiz oranlarının düşük tutulmasını gerektirdiği ancak enflasyona yönelik yukarı yönlü risklerin ise faizlerin düşürülmemesini telkin ettiği mevcut duruma işaret ederek, bu iki hedef arasında bir gerilim yaşandığını, zorlu bir dönemde “oy birliği” beklemenin yanıltıcı olabileceğini söyledi.
FOMC’nin, enflasyonu sürdürülebilir bir temelde yeniden yüzde 2 seviyesine indirme konusundaki kararlılığını sürdürdüğüne dikkati çeken Powell, 2022’de faiz oranlarını hızlı şekilde artırmaya başladıklarını anımsattı.
Powell, 2024 sonunda enflasyon hedeflerine büyük ölçüde yaklaştıklarını ve ekonomistlerin neredeyse tamamının resesyon öngörmesine rağmen bunun yaşanmadığını dile getirdi.
Bunu “yumuşak iniş” olarak nitelendiren Powell, o zamandan bu yana, çok daha küçük ölçekli bir enflasyon kaynağı olan tarifelerle karşı karşıya kaldıklarını belirtti.
Enflasyon beklentinin üzerinde yükselebilir
Powell, tarifelerin “bir defaya mahsus” bir fiyat artışıyla enflasyona yarım puan ila 1 puan arasında etki yaptığını düşündüklerini anlattı.
Ancak bu etkinin pandemi döneminde maruz kalınan enflasyon sürecine kıyasla çok daha küçük ölçekli olduğunu söyleyen Powell, “Şu anda Orta Doğu’da yaşanan gelişmelerle karşı karşıyayız ve bu durumun benzin fiyatlarını etkileyeceği kesin ancak politikalarımızın, gelişmelerin seyrini bekleyip görmek için uygun bir konumda olduğunu düşünüyoruz.” diye konuştu.
Powell, para politikası araçlarının, talep üzerinde etkisi olduğunu ve arz şoklarıyla karşılaşıldığında kısa vadede kayda değer bir etkisi bulunmadığını belirtti.
Bir arz şoku meydana geldiğinde, “Buna bir tepki verilmeli mi?” sorusunun gündeme geldiğine işaret eden Powell, enerji şoklarının genellikle oldukça hızlı şekilde ortaya çıkıp kaybolma eğiliminde olduğunu, para politikasının ise uzun ve değişken gecikmelerle işlediğini vurguladı.
Powell, para politikasının etkileri hissedilmeye başladığında, petrol fiyatlarındaki şokun muhtemelen çoktan geride kalacağına değinerek, arz şoklarının art arda yaşanmasının zamanla enflasyon beklentilerinin yükselmesine yol açabileceğinin altını çizdi.
Yüzde 2 hedefine ulaşamadık
Bir süre sonra enflasyonun daha yüksek bir noktaya gelmesinin mümkün olduğunu kaydeden Powell, bu süreci son derece titizlikle takip etmek gerektiğini ifade etti.
Powell, mevcut durumun daha geniş bir bağlamda değerlendirilmesi gerektiğine dikkati çekerek, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Pandemi sonrası dönemde enflasyon yüzde 2 hedefine yaklaştık ancak aslında hiçbir zaman tam olarak yüzde 2’ye ulaşamadık ve bu seviyede kalamadık. Bu durum, uzun süredir devam ediyor ve biz de bunun çok farkındayız. Enflasyon beklentileri sağlam şekilde çıpalanmış görünüyor ancak yine de eninde sonunda bu durumun ne anlama geldiği sorusuyla karşı karşıya kalabileceğimiz bir konu. Henüz bu durumla tam olarak karşı karşıya değiliz, çünkü ekonomik etkilerinin ne olacağını bilmiyoruz. Ancak bu kararı verirken, bu daha geniş bağlamı kesinlikle göz önünde bulunduracağız.”
Kredi piyasasındaki durumu dikkatle izliyoruz
Powell, bir öğrencinin, özel kredi piyasalarındaki stresin, geleneksel bankacılık sistemine ne ölçüde sıçrayabileceğine dair sorusu üzerine, şunları kaydetti:
“Durumu son derece dikkatli şekilde takip ediyoruz. Riski hafife aldığımız izlenimini uyandıracak herhangi bir şey söylemek istemiyorum ancak bankacılık sistemiyle olan bağlantıları ve bir bulaşma etkisi yaratabilecek unsurlara bakıyoruz. Şu anda böyle bir durum görmüyoruz. Mevcut tablonun, daha geniş kapsamlı ve sistemik bir olayın işaretlerini taşıdığı görülmüyor.”
