En düşük emekli aylıklarını tabanda eşitleyen mevcut uygulama nedeniyle artan eleştiriler sonrası hükümetin yeni bir modele hazırlandığı konuşuluyor. Ankara kulislerine yansıyan bilgilere göre; Cumhurbaşkanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile AK Parti’nin koordinasyonunda emeklilik sisteminde kapsamlı bir reform için çalışmalar yürütülüyor. Özellikle en düşük maaşı alan emeklilere yönelik sosyal desteklerde de yeni bir düzenleme planlanıyor.
Yaklaşık 20 yıl önce en düşük emekli aylığı asgari ücretin yüzde 47 üzerinde bulunurken, bugün bu oran asgari ücretin yüzde 35’ine kadar gerilemiş durumda. 2019’da en düşük maaşı alan emekli sayısı 800 bin civarındayken, bu rakam günümüzde 5,7 milyona yükseldi. Öte yandan 20-25 bin lira bandında maaş alanların sayısı 9,3 milyona ulaşırken, toplam emeklilerin yüzde 90’ı 25 bin lira ve altında gelirle yaşamını sürdürüyor.
AK Parti’nin 2008 yılında hayata geçirdiği ve maaşları alt seviyede dengeleyen sistemin değiştirilmesi gündemde. İddialara göre 2026’nın ikinci yarısında devreye alınması ve 2027’de tamamlanması planlanan yeni modelde, prim ödeme gün sayısı ile yatırılan prim tutarı maaş hesaplamasında daha belirleyici olacak. Böylece uzun yıllar yüksek prim ödeyenlerle düşük prim yatıranlar arasındaki maaş farkının yeniden açılması hedefleniyor.
Zam farkı düzenlemesi masada
Emeklilere uygulanan zam oranlarındaki farklılığın da giderilmesi planlanıyor. Yıl başında memur emeklilerine yüzde 18,6 oranında artış yapılırken, SSK ve Bağ-Kur emeklileri yüzde 12,19 zam almıştı. Yeni düzenlemeyle bu ayrımın ortadan kaldırılması gündeme gelebilir.
Sosyal yardımlarda yeni model
En düşük emekli maaşı alanlara yönelik desteklerin de yeniden yapılandırılması bekleniyor. İddialara göre, kendi evinde oturan emekli ile kirada yaşayan emekli arasında sosyal yardım açısından ayrım yapılacak. Yardım kolileri ve kömür dağıtımı yerine, emeklinin ihtiyacına göre harcama yapabileceği destek kartları verilmesi planlanıyor.
Büyükşehirlerde ikamet eden ve evi bulunmayan düşük gelirli emeklilere kira desteği sağlanması da gündemde. Ayrıca hane içindeki toplam gelir dikkate alınacak. Örneğin kök maaşı 11 bin lira olan ve başka geliri bulunmayan bir emekliye kira desteği verilerek aylık toplam gelirinin 22 ila 28 bin lira aralığına çıkarılması hedefleniyor.
